Les festivités au village


Lecture en continu :

Transcription par phrase


Traduction par phrase
fr en ELL
Transcription du texte complet


Traduction du texte complet
fr en FR
Mots

Gloses
en


Mots en italique = Mots des langues de contact
panaˈʝir-et kaˈva sa ˈtʃine ˈnare
sa ˈtʃine panaˈʝiri t aˈʝiu aθanaˈsiu sfiˈtij taˈnas
u ˈdvæ-ti u ˈmʲæss-ət
ˈxodʲet u panaˈʝir-et guˈʎami-te ˈʒene ˈkoi ˈʒene guˈʎami-tʲe i ˈmlat-te
aˈla guˈʎami-tʲe kaˈva sa viˈŋtʃet tii ˈsʲetnə ut ˈtebe da ˈmisliʃ
koj sa viˈŋtʃe ʝa ci doi uˈdol ut ˈtebe
ud ˈmene ut aleˈksandra-ta koj sa viˈntʃæ
ˈdruga-ta ci ˈpoi po ˈnadlo
ˈsʲite ˈfaʃtʃeme ˈxor-to kaˈtu ˈstefano
taˈka ˈbæʃe uˈnie guˈdine tsəˈɣa ˈomos ni ˈxodʲet kak xod()
ˈsetna tam ˈtʃinaxa ˈmandʒe maxaˈla-ta koˈtopulo ˈmeso ʃo ˈtʃinaxa
a ˈnosaxa ˈnare da ˈsʲite ˈzemaxa po iˈdna ˈturta
kaˈnisʲka kaˈnisʲka a ˈveʎexa ˈturta kaˈnisʲka
ˈklavaxa iˈdna ˈcitka s iˈdno ˈxubəf tuˈlpan taˈka zaˈviina
ˈxodiʃe ˈnare ˈpɛiʃe ˈpop-ət saˈdnuvaxa ˈsʲitʲe ˈnisko ˈsʲitʲe ˈrutʃaxa
ˈsʲetna kaˈva ci ˈudərxa ˈtәpan-te ci ˈstanaxa
po piˈʃin iˈzʎava iˈdno ˈdisko iˈzʎava iˈdno ˈkajsəmno
da ˈdai ˈsʲakoj ʃo ˈʝisʲka
uˈnie guˈdine ˈdavaxa ˈʎudʝe-to ˈʒito
ˈʝidiʃe n ˈtebe ˈkolko ˈʒito ˈdavaʃ ˈxristo
dve tiniˈcie ti ˈkolko ˈdavaʃ pet tinˈcie
ʝa ˈnemax ˈʒito ʝa ˈdavam pendaˈkosʲ ˈfraŋga
ˈsʲakoj ˈdavaʃe ʃo
kaˈva biˈtisʲʃe ˈsʲitʲe ˈxor-to ruˈtʃajn-to ˈsʲite
ˈnosəxa i na ˈstar-te aˈpo iˈdno ˈpçato ˈmandʒa ut ˈtsrəkvə-ta ˈmandʒa daˈʃo ˈtsrəkvə-ta ˈtʃiniʃe ˈmandʒa
ˈtie sa ˈʝidaxa ˈtʃuʒdə-te po ˈstar-te po ˈtʃuʒde
ˈsʲadaxa tam guˈʎæm-te ˈʎudʝe
e sfiˈtij-ta tsaˈɣa na sfiˈtitsə-ta ˈdavaʃe iˈdin paˈri mu ˈdavaxa paˈri
ˈdavaʃe paˈri t paˈri za da a ˈdiine ta δimopraˈsʲia kak sa ˈveʎe a iˈzvavaxa
kak da a ˈdai ˈpo ˈvice paˈri koj ci ˈdai unˈo ci a ˈdiine
za xuboˈvina za ˈnego da ˈretʃime za zʲivoˈta-ta mu
ti ˈdavaʃe pet ʝa iˈzʎavax ˈveʎax ʝa ˈdesat ˈdruɟ-et ˈveʎiʃe ʝa piˈset
ˈdruɟ-et dur a kaˈtʃuvaxa na tri ˈçilde na pet ˈçilde
e ˈama zaˈpiraxa ˈsetna
ti ˈama ci a ˈkatʃiʃ pet ʝa na ˈmo i ˈsetna zaˈpiraʃ
ˈajde ci a ˈveme ˈxristo ta i a ˈzemaʃe to za zʲivoˈta-ta mu za iˈʝii-ta
a ˈzʲemaʃe a ˈnosʲʃe dur u ˈtsrəkəf-ta to ˈbæʃe
i biˈtisa na vitʃeˈro u maxaˈla-ta ˈklavaxme (tro) (u) traˈpeze ut ˈdʲeva ut tam
ˈsʲite kaˈdʲæ ˈxodʲexme ni na vitʃeˈr-ot ʃo uˈstanəʃe ʃo ˈtʃiniʃe ɟi ˈrutʃexme ˈtuva
ta ˈskokaxme va maxaˈla ˈdʲeva uˈna maxaˈla tam
ˈdruʒe tam ˈtʃukaxa ˈtәpan-te
tsəˈɣa ˈnema tsəˈɣa ɲa sa ˈtʃinat sa ˈtʃinat ˈmnogo idaˈmara ɲa taˈka
to ˈbeʃe za panaˈʝir-et
Quand on organisait les festivités, en hauteur,
on les faisait pour la Saint-Athanase
le deux mai.
À la foire vont les femmes adultes - n'importe lesquelles - adultes et plus jeunes.
Mais quand les femmes adultes se mariaient, tu devais te rappeler :
selon la date du marriage, qui va venir danser à côté de toi.
après moi, disons après Alexandra, viendra celle qui s'est mariée après moi
une autre viendra plus loin
ainsi toutes, nous commençons la danse, selon l'ordre de mariage.
C'était comme ça à l'époque, maintenant on ne fait plus comme ça.
Ensuite on préparait le repas, dans le quartier, on faisait du poulet, de la viande
et les gens le portaient dehors et tous prenaient un pain
qu'on appelait "kaniska".
Ils mettaient une fleur, et il était couvert d'un beau tissu.
Le prêtre sortait, il chantait (des psaumes). Tout le monde s'asseyait par terre et tous mangeaient.
Puis, quand les tambours commençaient à battre, ils se levaient.
Et avant, on faisait passer un panier
pour que chacun donne ce qu'il veut.
Autrefois, les gens donnaient du blé,
On venait près de toi : "Combien de blé donnes-tu, Christo ?"
"Deux bidons." "Et toi, combien donnes-tu ?" "Cinq bidons".
Si moi je n'avais pas de blé, je donnais cinq cent francs.
Chacun donnait quelque chose.
Quand tout était terminé, la danse, le repas, tout
on apportait aux personnes âgées une assiette avec de la nourriture,
ceux qui venaient de loin, les plus vieux.
Les personnes âgées s'asseyaient là.
Et puis, on donnait de l'argent pour le saint.
On donnait de l'argent pour porter (l'icône), des enchères, comment dit-on? On sortait...
Celui qui donnait plus d'argent, celui-là portait l'icône.
Pour son bien, pour lui, disons, pour sa santé.
Toi, tu donnais cinq, moi je sortais, je disais "dix", un autre disait "cinquante".
d'autres montaient même jusqu'à trois mille, cinq mille
et après ils s'arrêtaient
disons si toi tu montais les enchères jusqu'à cinq, moi je ne peux pas faire mieux, après tu t'arrêtes.
"Allez, que Christo la prenne (l'icône)", et il la prenait, pour sa santé
il la prenait et il la portait jusqu'à l'église.
Et cela se terminait. Le soir, on mettait ici, dans le quartier, une autre table
sur laquelle nous tous qui étions (à l'église), le soir, mangions les restes.
et nous dansions dans ce quartier-ci, dans ce quartier-là.
Ailleurs les tambours battaient.
Maintenant, ce n'est pas comme ça, on fait plus beaucoup de choses comme ça.
Voilà tout pour les festivités.
When we had the fair,
it was for the feast of Saint-Athanasius,
May second.
All the adult women went to the fair – any which ones – older ones and younger ones.
But when an adult women got married, you had to remember
according to her wedding date, who would come hold on to you.
Who got married after me, Alexandra? She'll hold on to me.
another will come further along
thus all of us, we will begin the dance, following the order in which we were married.
That’s how it was at the time, today we can no longer do it that way.
Then we would prepare the meal, in the neighborhood, we would make chicken, meat
and people would carry it outdoors, and everyone would take a loaf of round bread
that we called “kaniska”.
They would put a bouquet, and it was covered with a beautiful embroidered cloth.
The priest would come out, would sing (psalms). Everyone would sit on the ground and eat.
Then, when the drum beating started, they would get up.
But before, a basket was passed around
so that everyone give what they wanted
Before, people used to give wheat,
People would come round:— How much wheat are you giving, Xristo?
— Two tin jerry cans. — And you? How much are you giving? — Five tin jerry cans.
And if I didn’t have any wheat, I would give five hundred francs.
Everyone gave something.
When everything was over, the dance, the meal, everything,
the elderly people were brought a plate with food,
those who were visiting, the oldest ones.
The elderly would sit there.
Then, everyone gave money for the saint.
Money for lifting (the icon), the bidding, how does one say it? We would go out
Whoever gave the most money, that one would carry the icon
For his own good, for himself let’s say, for his health.
You, you gave five, I brought out, I said “ten”, someone else said “fifty”
others would go higher, as high as three thousand, five thousand
and then they would stop
if you, you went up to five, I can’t, then you stop
"Okay, let Xristo take it", and he would take it, for his health
he would take it, and he would bring it to the church, that was it.
And then it would end. In the evening, we would set out, here in the neighborhood, another table
on which all of us who were there (in church), in the evening, would eat the leftovers
and we would dance in this neighborhood here, in that neighborhood there.
Elsewhere the drums were being beaten.
Now it’s not like that, we do little, not like that.
That’s how it was for the fair.
Το *πανηγύρι* όταν γίνεται πάνω
γίνεται το *πανηγύρι του Αγίου Αθανασίου*, Αγίου Αθανασίου.
Στις δυό του μήνα
πηγαίνουν στο *πανηγύρι* μεγάλες γυναίκες, όποιες γυναίκες (είναι) μεγάλες και οι νέες.
*Αλλά* οι μεγάλες πότε παντρεύτηκαν αυτές, ύστερα από σένα πρέπει να θυμάσαι
όποια παντρεύτηκε θα έρθει κάτω από σένα.
Από μένα, από την Αλεξάνδρα, ποιά παντρεύτηκε;
Η άλλη θα πάει πιό (πίσω) κάτω
Όλες πιάνουμε το *χορό κατά στέφανο*
έτσι ήταν εκείνα τα χρόνια, τώρα *όμως* δεν πηγαίνουν όπως πήγαιναν.
Ύστερα εκεί έκαναν φαγητό στη γειτονιά, *κοτόπουλο*, κρέας, ό,τι έκαναν.
Το έφερναν πάνω, όλες έφερναν από ένα ψωμί σε στρογγυλό ταψί.
Κανίσκα, κανίσκα την έλεγαν (ένα ψωμί σε στρογγυλό ταψί, ένα γιορτινό ψωμί).
Έβγαζαν ένα λουλούδι με ένα ωραίο μαντήλι, έτσι τυλιγμένα.
Πήγαινε επάνω, έψελνε ο παπάς, καθόντουσαν όλοι κάτω, όλοι έτρωγαν.
Ύστερα όταν θα χτυπούσαν τα νταούλια, θα σηκώνονταν
πιό πρίν βγαίνει ένας *δίσκος*, βγαίνει ένα πανέρι
να δώσει ο καθένας ό,τι θέλει.
Εκείνα τα χρόνια έδιναν οι άνθρωποι σιτάρι
ερχόταν σ'εσένα "πόσο σιτάρι δίνεις Χρήστο;"
"Δυό *τενεκέδες*." "Εσύ πόσο δίνεις;" "Πέντε *τενεκέδες*."
Εγώ, δεν είχα στάρι, εγώ δίνω *πεντακόσια φράγκα*.
Ο καθένας έδινε κάτι.
Όταν τελείωναν όλα, ο *χορός*, το φαγητό, όλα
έφερναν και στους γέρους *από* ένα *πιάτο* φαγητό.
Αυτοί που ερχόταν οι ξένοι, οι πιό γέροι, οι πιό ξένοι.
Κάθονταν εκεί, οι μεγάλοι άνθρωποι.
Και η εινόνα τώρα, στην εικόνα έδινε χρήματα ο ένας, τους έδιναν χρήματα.
Έδινε χρήματα αυτός, χρήματα για να την σηκώσει αυτή (την εικόνα), *δημοπρασία* -πως λέγεται- την έβγαζαν.
Όποιος δώσει πιό πολλά λεφτά, όποιος δώσει, εκείνος θα την σηκώσει.
Για καλό (ευημερία) για τον ίδιο, να πούμε για την υγεία του.
Εσύ έδινες πέντε, εγώ έβγαινα έλεγα "δέκα", ο άλλος "πενήντα".
μέχρι την ανέβαζαν στις τρείς *χιλιάδες*, στις πέντε *χιλιάδες*
ε, *άμα* σταματούσαν μετά
εσύ *άμα* την ανεβάσεις πέντε, εγώ δεν μπορώ, ύστερα σταματάς.
"Άντε θα την πάρει ο Χρήστος", και την έπαιρνε αυτός για την ζωή του, για την *υγεία*.
Την έπαιρνε, την έφερνε μέχρι την εκκλησία, αυτό ήταν.
Και τελειώνει. Το βράδυ στη γειτονιά βάζαμε άλλα *τραπέζια*, από δω, από κει.
Όλοι όπου πηγαίναμε εμείς το βράδυ, ό,τι έμενε, ό,τι γινόταν το τρώγαμε εδώ.
Και χορεύαμε αυτή η γειτονιά εδώ, εκείνη η γειτονιά εκεί.
Αλλα νταούλια χτυπούσαν εκεί.
Τώρα δεν έχει, τώρα δεν γίνονται, γίνονται πολύ λίγο, όχι έτσι.
Αυτό ήταν για το *πανηγύρι*.
S1 stop écouter
panaˈʝir-et kaˈva sa ˈtʃine ˈnare

panaˈʝir-et

fair.SG.M-
ART.SG.M

kaˈva

when

sa=

REFL

ˈtʃine

do.3SG

ˈnare

up (in the mountain)



When we had the fair,

Quand on organisait les festivités, en hauteur,

Το *πανηγύρι* όταν γίνεται πάνω

S2 stop écouter
sa ˈtʃine panaˈʝiri t aˈʝiu aθanaˈsiu sfiˈtij taˈnas

sa=

REFL

ˈtʃine

do.3SG

panaˈʝiri

=====

t

=====

aˈʝiu

=====

aθanaˈsiu

=====

sfiˈtij

saint

taˈnas

PN.M



it was for the feast of Saint-Athanasius,

on les faisait pour la Saint-Athanase

γίνεται το *πανηγύρι του Αγίου Αθανασίου*, Αγίου Αθανασίου.

S3 stop écouter
u ˈdvæ-ti u ˈmʲæss-ət

u

at

ˈdvæ-ti

two-
ART.PL

u

at

ˈmʲæss-ət

month.SG.M-
ART.SG.M



May second.

le deux mai.

Στις δυό του μήνα

S4 stop écouter
ˈxodʲet u panaˈʝir-et guˈʎami-te ˈʒene ˈkoi ˈʒene guˈʎami-tʲe i ˈmlat-te

ˈxodʲe-t

go.IPFV-
3PL

u

at

panaˈʝir-et

fair.SG.M-
ART.SG.M

guˈʎam-i-te

big-
PL-
ART.PL

ˈʒen-e

woman.F-
PL

ˈkoi

who

ˈʒen-e

woman.F-
PL

guˈʎam-i-tʲe

big-
PL-
ART.PL

i

and

ˈmlat-te

young.PL-
ART.PL



All the adult women went to the fair – any which ones – older ones and younger ones.

À la foire vont les femmes adultes - n'importe lesquelles - adultes et plus jeunes.

πηγαίνουν στο *πανηγύρι* μεγάλες γυναίκες, όποιες γυναίκες (είναι) μεγάλες και οι νέες.

S5 stop écouter
aˈla guˈʎami-tʲe kaˈva sa viˈŋtʃet tii ˈsʲetnə ut ˈtebe da ˈmisliʃ

aˈla

but

guˈʎam-i-tʲe

big-
PL-
ART.PL

kaˈva

when

sa=

REFL

viˈŋtʃe-t

marry-
3PL

tii

DEM.MID.PL

ˈsʲetnə

after

ut

from

ˈtebe

2SG.DAT

da

PTL

ˈmisli-ʃ

remember-
2SG



But when an adult women got married, you had to remember

Mais quand les femmes adultes se mariaient, tu devais te rappeler :

*Αλλά* οι μεγάλες πότε παντρεύτηκαν αυτές, ύστερα από σένα πρέπει να θυμάσαι

S6 stop écouter
koj sa viˈŋtʃe ʝa ci doi uˈdol ut ˈtebe

koj

who

sa=

REFL

viˈŋtʃe

marry.AOR.3SG

ʝa

1SG.NOM

ci=

PTL

doi

come.3SG

uˈdol

down

ut

from

ˈtebe

2SG.DAT



according to her wedding date, who would come hold on to you.

selon la date du marriage, qui va venir danser à côté de toi.

όποια παντρεύτηκε θα έρθει κάτω από σένα.

S7 stop écouter
ud ˈmene ut aleˈksandra-ta koj sa viˈntʃæ

ud

from

ˈmene

1SG.DAT

ut

from

aleˈksandra-ta

PN.F-
ART.SG.F

koj

who

sa=

REFL

viˈntʃæ

marry.AOR.3SG



Who got married after me, Alexandra? She'll hold on to me.

après moi, disons après Alexandra, viendra celle qui s'est mariée après moi

Από μένα, από την Αλεξάνδρα, ποιά παντρεύτηκε;

S8 stop écouter
ˈdruga-ta ci ˈpoi po ˈnadlo

ˈdrug-a-ta

other-
F-
ART.SG.F

ci=

PTL

ˈpoi

go.3SG

po

more

ˈnadlo

below



another will come further along

une autre viendra plus loin

Η άλλη θα πάει πιό (πίσω) κάτω

S9 stop écouter
ˈsʲite ˈfaʃtʃeme ˈxor-to kaˈtu ˈstefano

ˈsʲite

all

ˈfaʃtʃe-me

seaze-
1PL

ˈxor-to

dance.SG.N-
ART.SG.N

kaˈtu

according

ˈstefano

crown.SG.N



thus all of us, we will begin the dance, following the order in which we were married.

ainsi toutes, nous commençons la danse, selon l'ordre de mariage.

Όλες πιάνουμε το *χορό κατά στέφανο*

S10 stop écouter
taˈka ˈbæʃe uˈnie guˈdine tsəˈɣa ˈomos ni ˈxodʲet kak xod()

taˈka

like.this

ˈbæ-ʃe

be-
IPRF.3SG

uˈnie

DEM.DIST.PL

guˈdin-e

year.F-
PL

tsəˈɣa

now

ˈomos

but

ni

NEG

ˈxodʲe-t

go.IPFV-
3PL

kak

how

xod

go (interrupted)



That’s how it was at the time, today we can no longer do it that way.

C'était comme ça à l'époque, maintenant on ne fait plus comme ça.

έτσι ήταν εκείνα τα χρόνια, τώρα *όμως* δεν πηγαίνουν όπως πήγαιναν.

S11 stop écouter
ˈsetna tam ˈtʃinaxa ˈmandʒe maxaˈla-ta koˈtopulo ˈmeso ʃo ˈtʃinaxa

ˈsetna

after

tam

there

ˈtʃina-x-a

do.IPFV-
IPRF-
3PL

ˈmandʒ-e

food.F (rup)-
PL

maxaˈla-ta

neiborhood.SG.F (tur)-
ART.SG.F

koˈtopulo

chicken

ˈmeso

meat.SG.N

ʃo

what

ˈtʃina-x-a

do.IPFV-
IPRF-
3PL



Then we would prepare the meal, in the neighborhood, we would make chicken, meat

Ensuite on préparait le repas, dans le quartier, on faisait du poulet, de la viande

Ύστερα εκεί έκαναν φαγητό στη γειτονιά, *κοτόπουλο*, κρέας, ό,τι έκαναν.

S12 stop écouter
a ˈnosaxa ˈnare da ˈsʲite ˈzemaxa po iˈdna ˈturta

a=

ACC.3SG.F

ˈnosa-x-a

bring.IPFV-
IPRF-
3PL

ˈnare

up (in the mountain)

da

PTL

ˈsʲite

all

ˈzema-x-a

take-
IPRF-
3PL

po

from

iˈdna

one.SG.F

ˈturta

round.bread.SG.F



and people would carry it outdoors, and everyone would take a loaf of round bread

et les gens le portaient dehors et tous prenaient un pain

Το έφερναν πάνω, όλες έφερναν από ένα ψωμί σε στρογγυλό ταψί.

S13 stop écouter
kaˈnisʲka kaˈnisʲka a ˈveʎexa ˈturta kaˈnisʲka

kaˈnisʲka

"kaniska"

kaˈnisʲka

"kaniska"

a=

ACC.3SG.F

ˈveʎe-x-a

say-
IPRF-
3PL

ˈturta

round.bread.SG.F

kaˈnisʲka

"kaniska"



that we called “kaniska”.

qu'on appelait "kaniska".

Κανίσκα, κανίσκα την έλεγαν (ένα ψωμί σε στρογγυλό ταψί, ένα γιορτινό ψωμί).

S14 stop écouter
ˈklavaxa iˈdna ˈcitka s iˈdno ˈxubəf tuˈlpan taˈka zaˈviina

ˈkla-va-x-a

put-
IPFV-
IPRF-
3PL

iˈdna

one.SG.F

ˈcitka

flower.SG.F

s

with

iˈdno

one.SG.N

ˈxubəf

nice.SG.M

tuˈlpan

cloth.SG.M

taˈka

like.this

zaˈviin-a

wrap.PTCP-
SG.F



They would put a bouquet, and it was covered with a beautiful embroidered cloth.

Ils mettaient une fleur, et il était couvert d'un beau tissu.

Έβγαζαν ένα λουλούδι με ένα ωραίο μαντήλι, έτσι τυλιγμένα.

S15 stop écouter
ˈxodiʃe ˈnare ˈpɛiʃe ˈpop-ət saˈdnuvaxa ˈsʲitʲe ˈnisko ˈsʲitʲe ˈrutʃaxa

ˈxodi-ʃe

go.IPFV-
IPRF.3SG

ˈnare

up (in the mountain)

ˈpɛi-ʃe

sing-
IPRF.3SG

ˈpop-ət

priest.SG.M-
ART.SG.M

saˈdn-uva-x-a

sit.PFV-
IPFV-
IPRF-
3PL

ˈsʲitʲe

all.PL

ˈnisko

low

ˈsʲitʲe

all.PL

ˈrutʃa-x-a

eat.IPFV-
IPRF-
3PL



The priest would come out, would sing (psalms). Everyone would sit on the ground and eat.

Le prêtre sortait, il chantait (des psaumes). Tout le monde s'asseyait par terre et tous mangeaient.

Πήγαινε επάνω, έψελνε ο παπάς, καθόντουσαν όλοι κάτω, όλοι έτρωγαν.

S16 stop écouter
ˈsʲetna kaˈva ci ˈudərxa ˈtәpan-te ci ˈstanaxa

ˈsʲetna

then

kaˈva

when

ci=

PTL

ˈudər-x-a

hit.IPFV-
IPRF-
3PL

ˈtәpan-te

drum-
ART.PL

ci=

PTL

ˈstana-x-a

stand.up.PFV-
AOR-
3PL



Then, when the drum beating started, they would get up.

Puis, quand les tambours commençaient à battre, ils se levaient.

Ύστερα όταν θα χτυπούσαν τα νταούλια, θα σηκώνονταν

S17 stop écouter
po piˈʃin iˈzʎava iˈdno ˈdisko iˈzʎava iˈdno ˈkajsəmno

po

more

piˈʃin

first

iˈzʎava

come.out.IPFV.3SG

iˈdno

one.SG.N

ˈdisko

tray.SG.N

iˈzʎava

come.out.IPFV.3SG

iˈdno

one.SG.N

ˈkajsəmno

basket.SG.N



But before, a basket was passed around

Et avant, on faisait passer un panier

πιό πρίν βγαίνει ένας *δίσκος*, βγαίνει ένα πανέρι

S18 stop écouter
da ˈdai ˈsʲakoj ʃo ˈʝisʲka

da

PTL

ˈdai

give.PFV.3SG

ˈsʲakoj

each

ʃo

what

ˈʝisʲka

want.3SG



so that everyone give what they wanted

pour que chacun donne ce qu'il veut.

να δώσει ο καθένας ό,τι θέλει.

S19 stop écouter
uˈnie guˈdine ˈdavaxa ˈʎudʝe-to ˈʒito

uˈnie

DEM.DIST.PL

guˈdin-e

year.F-
PL

ˈda-va-x-a

give-
IPFV-
IPRF-
3PL

ˈʎudʝe-to

people.PL-
ART.SG.N

ˈʒito

wheat.SG.N



Before, people used to give wheat,

Autrefois, les gens donnaient du blé,

Εκείνα τα χρόνια έδιναν οι άνθρωποι σιτάρι

S20 stop écouter
ˈʝidiʃe n ˈtebe ˈkolko ˈʒito ˈdavaʃ ˈxristo

ˈʝidi-ʃe

come-
IPRF.3SG

n

to

ˈtebe

2SG.DAT

ˈkolko

how.much

ˈʒito

wheat.SG.N

ˈda-va-ʃ

give-
IPFV-
2SG

ˈxristo

PN.M



People would come round:— How much wheat are you giving, Xristo?

On venait près de toi : "Combien de blé donnes-tu, Christo ?"

ερχόταν σ'εσένα "πόσο σιτάρι δίνεις Χρήστο;"

S21 stop écouter
dve tiniˈcie ti ˈkolko ˈdavaʃ pet tinˈcie

dve

two.F

tiniˈci-e

tin.jerrycan.F-
PL

ti

2SG.NOM

ˈkolko

how.much

ˈda-va-ʃ

give-
IPFV-
2SG

pet

five

tinˈci-e

tin.jerrycan.F-
PL



— Two tin jerry cans. — And you? How much are you giving? — Five tin jerry cans.

"Deux bidons." "Et toi, combien donnes-tu ?" "Cinq bidons".

"Δυό *τενεκέδες*." "Εσύ πόσο δίνεις;" "Πέντε *τενεκέδες*."

S22 stop écouter
ʝa ˈnemax ˈʒito ʝa ˈdavam pendaˈkosʲ ˈfraŋga

ʝa

1SG.NOM

ˈnemax

not.have.IPRF.1SG

ˈʒito

wheat.SG.N

ʝa

1SG.NOM

ˈda-va-m

give-
IPFV-
1SG

pendaˈkosʲ

five.hundred

ˈfraŋga

franc.PL



And if I didn’t have any wheat, I would give five hundred francs.

Si moi je n'avais pas de blé, je donnais cinq cent francs.

Εγώ, δεν είχα στάρι, εγώ δίνω *πεντακόσια φράγκα*.

S23 stop écouter
ˈsʲakoj ˈdavaʃe ʃo

ˈsʲakoj

each

ˈda-va-ʃe

give-
IPFV-
IPRF.3SG

ʃo

what



Everyone gave something.

Chacun donnait quelque chose.

Ο καθένας έδινε κάτι.

S24 stop écouter
kaˈva biˈtisʲʃe ˈsʲitʲe ˈxor-to ruˈtʃajn-to ˈsʲite

kaˈva

when

biˈtisʲ-ʃe

finish.LVM (tur)-
IPRF.3SG

ˈsʲitʲe

all.PL

ˈxor-to

dance.SG.N-
ART.SG.N

ruˈtʃajn-to

meal.SG.N-
ART.SG.N

ˈsʲite

all.PL



When everything was over, the dance, the meal, everything,

Quand tout était terminé, la danse, le repas, tout

Όταν τελείωναν όλα, ο *χορός*, το φαγητό, όλα

S25 stop écouter
ˈnosəxa i na ˈstar-te aˈpo iˈdno ˈpçato ˈmandʒa ut ˈtsrəkvə-ta ˈmandʒa daˈʃo ˈtsrəkvə-ta ˈtʃiniʃe ˈmandʒa

ˈnosə-x-a

bring.IPFV-
IPRF-
3PL

i

and

na

to

ˈstar-te

old-
ART.PL

aˈpo

from

iˈdno

one.SG.N

ˈpçato

plate.SG.N

ˈmandʒa

food.SG.F (rup)

ut

from

ˈtsrəkvə-ta

church.F-
ART.SG.F

ˈmandʒa

food.SG.F (rup)

daˈʃo

because

ˈtsrəkvə-ta

church.F-
ART.SG.F

ˈtʃini-ʃe

do.IPFV-
IPRF.3SG

ˈmandʒa

food.SG.F (rup)



the elderly people were brought a plate with food,

on apportait aux personnes âgées une assiette avec de la nourriture,

έφερναν και στους γέρους *από* ένα *πιάτο* φαγητό.

S26 stop écouter
ˈtie sa ˈʝidaxa ˈtʃuʒdə-te po ˈstar-te po ˈtʃuʒde

ˈtie

DEM.MID.PL

sa=

REFL

ˈʝida-x-a

come-
IPRF-
3PL

ˈtʃuʒdə-te

foreign-
ART.PL

po

more

ˈstar-te

old-
ART.PL

po

more

ˈtʃuʒd-e

foreign-
PL



those who were visiting, the oldest ones.

ceux qui venaient de loin, les plus vieux.

Αυτοί που ερχόταν οι ξένοι, οι πιό γέροι, οι πιό ξένοι.

S27 stop écouter
ˈsʲadaxa tam guˈʎæm-te ˈʎudʝe

ˈsʲada-x-a

sit.IPFV-
IPRF-
3PL

tam

there

guˈʎæm-te

big-
ART.PL

ˈʎudʝe

people.PL



The elderly would sit there.

Les personnes âgées s'asseyaient là.

Κάθονταν εκεί, οι μεγάλοι άνθρωποι.

S28 stop écouter
e sfiˈtij-ta tsaˈɣa na sfiˈtitsə-ta ˈdavaʃe iˈdin paˈri mu ˈdavaxa paˈri

e

INTERJ

sfiˈtij-ta

icon.F-
ART.SG.F

tsaˈɣa

now

na

to

sfiˈtitsə-ta

icon.F-
ART.SG.F

ˈda-va-ʃe

give-
IPFV-
IPRF.3SG

iˈdin

one.SG.M

paˈri

money.PL (mult)

mu=

DAT.3SG.M

ˈda-va-x-a

give-
IPFV-
IPRF-
3PL

paˈri

money.PL (mult)



Then, everyone gave money for the saint.

Et puis, on donnait de l'argent pour le saint.

Και η εινόνα τώρα, στην εικόνα έδινε χρήματα ο ένας, τους έδιναν χρήματα.

S29 stop écouter
ˈdavaʃe paˈri t paˈri za da a ˈdiine ta δimopraˈsʲia kak sa ˈveʎe a iˈzvavaxa

ˈda-va-ʃe

give-
IPFV-
IPRF.3SG

paˈri

money.PL (mult)

t

DEM.MID.SG.M

paˈri

money.PL (mult)

za

for

da

PTL

a=

ACC.3SG.F

ˈdiine

lift.3SG

ta

DEM.MID.SG.F

δimopraˈsʲia

bidding.SG.F

kak

how

sa=

REFL

ˈveʎe

say.3SG

a=-iˈzva-va-x-a

ACC.3SG.F-
take.out-
IPFV-
IPRF-
3PL



Money for lifting (the icon), the bidding, how does one say it? We would go out

On donnait de l'argent pour porter (l'icône), des enchères, comment dit-on? On sortait...

Έδινε χρήματα αυτός, χρήματα για να την σηκώσει αυτή (την εικόνα), *δημοπρασία* -πως λέγεται- την έβγαζαν.

S30 stop écouter
kak da a ˈdai ˈpo ˈvice paˈri koj ci ˈdai unˈo ci a ˈdiine

kak

how

da

PTL

a=

ACC.3SG.F

ˈdai

give.PFV.3SG

ˈpo

PTL

=ˈvice

more

paˈri

money.PL (mult)

koj

who

ci=

PTL

ˈdai

give.PFV.3SG

unˈo

DEM.DIST.SG.N

ci=

PTL

a=

ACC.3SG.F

ˈdiine

lift.3SG



Whoever gave the most money, that one would carry the icon

Celui qui donnait plus d'argent, celui-là portait l'icône.

Όποιος δώσει πιό πολλά λεφτά, όποιος δώσει, εκείνος θα την σηκώσει.

S31 stop écouter
za xuboˈvina za ˈnego da ˈretʃime za zʲivoˈta-ta mu

za

for

xuboˈvina

good.F

za

for

ˈnego

ACC.3SG.M

da

PTL

ˈretʃi-me

say.PFV-
1PL

za

for

zʲivoˈta-ta

life.SG.F-
ART.SG.F

=mu

DAT.3SG.M



For his own good, for himself let’s say, for his health.

Pour son bien, pour lui, disons, pour sa santé.

Για καλό (ευημερία) για τον ίδιο, να πούμε για την υγεία του.

S32 stop écouter
ti ˈdavaʃe pet ʝa iˈzʎavax ˈveʎax ʝa ˈdesat ˈdruɟ-et ˈveʎiʃe ʝa piˈset

ti

2SG.NOM

ˈda-va-ʃe

give-
IPFV-
IPRF.2SG

pet

five

ʝa

1SG.NOM

iˈzʎavax

come.out.IPRF.1SG

ˈveʎax

say.IPRF.1SG

ʝa

1SG.NOM

ˈdesat

ten

ˈdruɟ-et

other-
ART.SG.M

ˈveʎi-ʃe

say-
IPRF.3SG

ʝa

1SG.NOM

piˈset

fifty



You, you gave five, I brought out, I said “ten”, someone else said “fifty”

Toi, tu donnais cinq, moi je sortais, je disais "dix", un autre disait "cinquante".

Εσύ έδινες πέντε, εγώ έβγαινα έλεγα "δέκα", ο άλλος "πενήντα".

S33 stop écouter
ˈdruɟ-et dur a kaˈtʃuvaxa na tri ˈçilde na pet ˈçilde

ˈdruɟ-et

other-
ART.SG.M

dur

until

a=

ACC.3SG.F

kaˈtʃ-uva-x-a

raise-
IPFV-
IPRF-
3PL

na

to

tri

three

ˈçilde

thousand.PL.F

na

to

pet

five

ˈçilde

thousand.PL.F



others would go higher, as high as three thousand, five thousand

d'autres montaient même jusqu'à trois mille, cinq mille

μέχρι την ανέβαζαν στις τρείς *χιλιάδες*, στις πέντε *χιλιάδες*

S34 stop écouter
e ˈama zaˈpiraxa ˈsetna

e

INTERJ

ˈama

when

zaˈpira-x-a

stop.IPFV-
IPRF-
3PL

ˈsetna

after



and then they would stop

et après ils s'arrêtaient

ε, *άμα* σταματούσαν μετά

S35 stop écouter
ti ˈama ci a ˈkatʃiʃ pet ʝa na ˈmo i ˈsetna zaˈpiraʃ

ti

2SG.NOM

ˈama

if

ci=

PTL

a=

ACC.3SG.F

ˈkatʃi-ʃ

raise.PFV-
2SG

pet

five

ʝa

1SG.NOM

na

NEG

ˈmo

can.1SG

i

and

ˈsetna

after

zaˈpira-ʃ

stop.IPFV-
2SG



if you, you went up to five, I can’t, then you stop

disons si toi tu montais les enchères jusqu'à cinq, moi je ne peux pas faire mieux, après tu t'arrêtes.

εσύ *άμα* την ανεβάσεις πέντε, εγώ δεν μπορώ, ύστερα σταματάς.

S36 stop écouter
ˈajde ci a ˈveme ˈxristo ta i a ˈzemaʃe to za zʲivoˈta-ta mu za iˈʝii-ta

ˈajde

INTERJ

ci=

PTL

a=

ACC.3SG.F

ˈveme

take.PFV.3SG

ˈxristo

PN.M

ta

DEM.MID.SG.F

i

and

a=

ACC.3SG.F

ˈzema-ʃe

take.IPFV-
IPRF.3SG

to

DEM.MID.SG.N

za

for

zʲivoˈta-ta

life.SG.F-
ART.SG.F

=mu

DAT.3SG.M

za

for

iˈʝii-ta

health.SG.F-
ART.SG.F



"Okay, let Xristo take it", and he would take it, for his health

"Allez, que Christo la prenne (l'icône)", et il la prenait, pour sa santé

"Άντε θα την πάρει ο Χρήστος", και την έπαιρνε αυτός για την ζωή του, για την *υγεία*.

S37 stop écouter
a ˈzʲemaʃe a ˈnosʲʃe dur u ˈtsrəkəf-ta to ˈbæʃe

a=

ACC.3SG.F

ˈzʲema-ʃe

take-
IPRF.3SG

a=

ACC.3SG.F

ˈnosʲ-ʃe

bring.IPFV-
IPRF.3SG

dur

until

u

at

ˈtsrəkəf-ta

church-
ART.SG.F

to

DEM.MID.SG.N

ˈbæ-ʃe

be.IPFV-
IPRF.3SG



he would take it, and he would bring it to the church, that was it.

il la prenait et il la portait jusqu'à l'église.

Την έπαιρνε, την έφερνε μέχρι την εκκλησία, αυτό ήταν.

S38 stop écouter
i biˈtisa na vitʃeˈro u maxaˈla-ta ˈklavaxme (tro) (u) traˈpeze ut ˈdʲeva ut tam

i

and

biˈtisa

finish.IPRF.LVM.3SG (tur)

na

to

vitʃeˈro

evening

u

at

maxaˈla-ta

neiborhood.SG.F (tur)-
ART.SG.F

ˈkla-va-x-me

put-
IPFV-
IPRF-
1PL

(tro)

(u)

traˈpez-e

table-
PL

ut

from

ˈdʲeva

here

ut

from

tam

there



And then it would end. In the evening, we would set out, here in the neighborhood, another table

Et cela se terminait. Le soir, on mettait ici, dans le quartier, une autre table

Και τελειώνει. Το βράδυ στη γειτονιά βάζαμε άλλα *τραπέζια*, από δω, από κει.

S39 stop écouter
ˈsʲite kaˈdʲæ ˈxodʲexme ni na vitʃeˈr-ot ʃo uˈstanəʃe ʃo ˈtʃiniʃe ɟi ˈrutʃexme ˈtuva

ˈsʲite

all

kaˈdʲæ

where

ˈxodʲe-x-me

go.IPFV-
IPRF-
1PL

ni

1PL.NOM

na

to

vitʃeˈr-ot

evening-
ART.SG.M

ʃo

what

uˈstanə-ʃe

leave-
IPRF.3SG

ʃo

what

ˈtʃini-ʃe

do.IPFV-
IPRF.3SG

ɟi=

ACC.3PL

ˈrutʃe-x-me

eat.IPFV-
IPRF-
1PL

ˈtuva

here



on which all of us who were there (in church), in the evening, would eat the leftovers

sur laquelle nous tous qui étions (à l'église), le soir, mangions les restes.

Όλοι όπου πηγαίναμε εμείς το βράδυ, ό,τι έμενε, ό,τι γινόταν το τρώγαμε εδώ.

S40 stop écouter
ta ˈskokaxme va maxaˈla ˈdʲeva uˈna maxaˈla tam

ta

and

ˈskoka-x-me

dance-
IPRF-
1PL

va

DEM.PROX.SG.F

maxaˈla

neiborhood.SG.F (mult)

ˈdʲeva

here

uˈna

DEM.DIST.SG.F

maxaˈla

neiborhood.SG.F (mult)

tam

there



and we would dance in this neighborhood here, in that neighborhood there.

et nous dansions dans ce quartier-ci, dans ce quartier-là.

Και χορεύαμε αυτή η γειτονιά εδώ, εκείνη η γειτονιά εκεί.

S41 stop écouter
ˈdruʒe tam ˈtʃukaxa ˈtәpan-te

ˈdruʒ-e

other.PL-
PL

tam

there

ˈtʃuka-x-a

hit.IPFV-
IPRF-
3PL

ˈtәpan-te

drum.M-
ART.PL



Elsewhere the drums were being beaten.

Ailleurs les tambours battaient.

Αλλα νταούλια χτυπούσαν εκεί.

S42 stop écouter
tsəˈɣa ˈnema tsəˈɣa ɲa sa ˈtʃinat sa ˈtʃinat ˈmnogo idaˈmara ɲa taˈka

tsəˈɣa

now

ˈnema

not.have.3SG

tsəˈɣa

now

ɲa

NEG

sa=

REFL

ˈtʃina-t

do-
3PL

sa=

REFL

ˈtʃina-t

do-
3PL

ˈmnogo

very

idaˈmara

little

ɲa

NEG

taˈka

like.this



Now it’s not like that, we do little, not like that.

Maintenant, ce n'est pas comme ça, on fait plus beaucoup de choses comme ça.

Τώρα δεν έχει, τώρα δεν γίνονται, γίνονται πολύ λίγο, όχι έτσι.

S43 stop écouter
to ˈbeʃe za panaˈʝir-et

to

DEM.MID.SG.N

ˈbe-ʃe

be-
IPRF.3SG

za

for

panaˈʝir-et

fair.SG.M-
ART.SG.M



That’s how it was for the fair.

Voilà tout pour les festivités.

Αυτό ήταν για το *πανηγύρι*.