Le mariage


Lecture en continu :

Transcription par phrase


Traduction par phrase
fr en ELL
Transcription du texte complet


Traduction du texte complet
fr en FR
Mots

Gloses
fr en


Mots en italique = Mots des langues de contact
taˈvakatse po ˈvetko ˈxodexa ˈama sa aˈrmasʲeʃe ˈɲakui
ˈklavaxa ˈdʲeva iˈdna iˈdin ˈlisto i sa iˈdna kuˈtu ˈsrebro uˈdgore iˈdin ˈlistuntse
sa u ˈklavaxa uˈno i ˈxodexa sa aˈrmasaxa
ˈdruɟ-et den iˈʒʎavaxa tie ut niˈvʲastə-ta i ut ˈzet-et uˈno gu ˈnosaxa ˈdʲeva
u ˈpet-to aˈrmasne sa armaˈsaxa tie
ˈsetna u ˈsfadva-ta blaˈɣur ut ˈʒit-to gu ˈmeʎexme
ˈimaxme taˈvatse koj ˈnemaʃe ˈimaxme ˈrәʃentʃe
ˈrәʃentʃe ci sa ˈkaʒe dvæ zaˈvərtine ˈkamene
iˈdin ˈkamen uˈtdol i iˈdin ˈkamen ut uˈdgore ˈtolko ˈjedre
uˈno ˈdolŋ-ət ˈbe-ʃe po ˈjedər ˈgorn-at ˈbeʃe po i iˈdna ˈdupka u səˈrda-ta
sa iˈdin stap ˈturexme ˈʒito sa ˈrәka-ta gu ˈmeʎexme za blaˈɣur
gu ˈstəpkaʃe gu ˈmeʎexme za blaˈɣur
i ˈsfadva-ta to sa ˈtʃiniʃe blaˈɣur faˈsuʎ uˈris koj ci ˈkupiʃe
ˈnemaʃe uˈris koj ˈʝimaʃe paˈri uˈno ci ˈkupiʃe uˈris
e aˈka ˈimaʃe ˈɲaka ˈvoftsa taˈvakatse zaˈkoʎeʃe ˈɲakui ˈɲaka ˈvoftsa
ˈɲemaʃe kak i tsaˈɣa da puˈrdavat ˈmesʲiʃ-tο
taˈvaktse zaˈkoʎeʃe ˈɲakui ˈɲaka ˈvoftsa ˈɲakui ˈjagne
gu uˈbʲasaʃe ˈvoŋka tam tsæ kaˈdʲe i kaˈpi-to tam ˈbeʃe kaˈsapintsa
kaˈsapintsa ˈbeʃe tam tam ɟi zaˈkoʎexa ɟi uˈbʲasaxa
koj ˈʝimaʃe paˈri ˈxodeʃe ˈzemaʃe ˈvoftsko ˈmeso
tsæ za u buˈroitsa ˈvoftsko zaˈkoʎexa
ˈama ˈimaʃe ˈɲakui ˈsetna taˈvakatse ˈzemaʃe ˈɲaka ˈvoftsa
ˈtәpan-te ˈtʃukaxa ut ˈsəbota na vitʃeˈr-ot
ˈskokәxa ˈʎuje-to ˈsetne ˈra ˈrano puˈndaʎtsko staˈnuvaxa sa uˈrtosaxa
na vitʃeˈr-ot ˈsetne ut dvæ-te ut ˈtri-te ut saxaˈtʲ-et
ˈxodexa u ˈtsrkvə-ta sa viˈŋtʃavaxa i ˈtәpan-te pak ˈtʃukaxa ˈsetne
ˈskokәxa i ut ˈsʲakoj sa ˈvәrvәxme ut ˈsʲakoj ˈmʲasto
iˈzʎavaʃe ut ˈnәtre stoˈpaŋka-ta ni ˈsluʒiʃe raˈcia tie sa ˈskokәxa
i ˈzet-et ˈklavaʃe dvæ bajreˈtarje sa iˈdni praˈscefal taˈka viˈzaɲe ut
sa i ˈklavaxme taˈka i uˈnie ˈbʲaxa bajreˈtarje-to ʃo ci ˈretʃexa bajreˈtarje-to
bajreˈtarje-to ˈveʎexa koj ci ˈskoka koj ci ˈtʃini uˈnie ˈtʃinexa kuˈmaŋdo bajreˈtarj-e-to
ˈsetne ˈama ˈʝidiʃe ˈtuva niˈvʲastə-ta po naˈpret a ˈsfaʎaxa niˈvʲastə-ta ut ˈkoɲ-et
a kaˈtʃuvaxa u ˈkoɲ-et na niˈvʲastə-ta po naˈpret
aˈla ˈsetne sa katarɣiˈsaxa ˈkoɲe-to ɲa i kaˈtʃuvaxa ˈkoɲe-to
ˈkoɲe-to ˈsetne ˈvәrtiʃe ˈkol-ta a kaˈtʃuvaxa ˈprikә-ta na iˈdna ˈkola sa ˈkoɲ-et
i na ˈkoɲ-et mu ˈklavaxa dvæ kuˈlurje ˈdʲeva uˈpret
ut ˈʎab-at ɟi ˈmʲasaxa za ˈkoɲ-et mu ɟi uˈbʲasaxa ˈdʲeva
kak tsæ ɟi uˈbʲasat tsuˈrace-to mu ɟi uˈbʲasaxa ˈdʲeva na ˈkoɲ-et
i ˈsfadva-ta ˈvәrtiʃe i ˈkoɲ-et ˈvәrtiʃe utˈzat sa ˈprikә-ta ut niˈvʲastna-ta ˈprika
ʃo ˈʝimaʃe səˈnduk oˈrɣanʲe ʃo ˈʝimaʃe tam ˈbʲaxa ˈsʲitʃci-to farləˈvane
kak tsæ i ˈgledame tam ˈnadlo na iˈdni ˈmʲasta ˈoʃte ˈvәrte taˈka sa ˈkol-ta
e ˈxodexa ˈsetna ˈdoma ci a ˈsfaʎat na niˈvʲast-ta ˈtʃukaʃe ˈtəpaŋ-to
ˈbæʃe taˈvatse ˈimaxme i ˈxrudlitsa sʲiˈmea sa krәs i uˈdgore ˈxabalka
ˈama ˈxodeʃe uˈpret u ˈkәʃta tam da a ˈsfaʎat na niˈvʲast-ta na ˈzet-at
a ˈzemaʃe ˈxabalka-ta a ˈfәrliʃe naˈzat
koj ci a ˈvemaʃe ˈxabalka-ta ˈʝimaʃe kaˈsmet
na ˈzet-at gu ˈbritʃaxa u ˈsәbota na vitʃeˈr-ot u ˈsәbota u ˈklavaxa na ˈzet-at
a ci u ˈbritʃet tsæ na ˈzet-at i ˈʝidiʃe baˈrber-ət
ˈpeexa tam sa naˈvәrtәxa ˈpeexa ˈpʲasne i ˈfәrlexa tam kaˈdʲe ˈbeʃe uˈna ˈtaval-ta
ˈtaval-ta a ˈʝimaʃe ˈmajkәta a ˈʝimaʃe xaˈzәr ˈtaval-ta
ta i ta ˈtavla i za da uˈbritʃet na ˈzet-at
i a ˈdrәʒexa dvæ ˈʎudje tam dvæ po ˈmalce a ˈdrәʒexa ˈtaval-ta
i ˈxodeʃe ˈdruɟ-et ˈfәrliʃe paˈri e ˈkolko paˈri ˈʝimaʃe ˈdruɟ-et
ˈʝimaʃe iˈdna diˈkara iˈdno ˈfraŋgo pet ˈfraŋga aˈla i uˈno sa ˈbritʃiʃe
ˈsetna ˈtʃiniʃe ˈmnogo ˈgәndziʃe da naˈvәrve saˈxat-et da ˈdoj-at ˈʎuɟe-to da ˈfәrlet paˈri
ˈama ˈgledaʃe ˈɲakui po sa ˈbæʃe paraˈlia udvaˈreite ˈmʲasto
da ˈdoi ˈpetro da ˈretʃeme e daˈʃo ˈpetro ˈpetro ci ˈfәrle
tie ˈbʲaxa za baˈrber-et ɟi ˈzemaʃe baˈrber-et ɟi ˈzemaʃe
e iˈdin den iˈdin fortoˈti tam u kuˈliba-ta kak bʲax bʲax sa ˈʒen-ta me
e na vitʃeˈr-ot tsaˈɣa ˈmlәzaxme i mlaˈzame ˈkrave-te sa ˈmacen-ta tam
iˈdin fortoˈti kaθaˈrisʲaʃe ˈimax tam dvæ tri ˈpogane ˈmʲasto
tam ɟi ˈpuʃtax ˈkrave-te ʝa tam da ˈpasat da uˈvәrkat ˈdene ˈnoʃce tam ˈbʲaxa
e i to fortoˈti-to kaθaˈrisʲaʃe tam utʃiˈsti ˈmʲasto-to ˈveʎe ˈmoj-ta ˈʒena
tsæ aˈfu gu utʃiˈsti ʃo sa ˈvәrte ni znam ʃo sa ˈvәrte
sa ˈvərte ˈveʎe kak ˈtʃiniʃe ˈtvoj-et ˈvujko
ˈmoj-ta ˈʒena ˈʝimaʃe iˈdin ˈvujko baˈrber
ˈvujko te miˈxaʎ kaˈva ˈxodeʃe da u ˈbritʃe na ˈzet-et ˈveʎeʃe
kat tam tie eˈlate ˈneka ˈdoi to ˈdʲeva da ˈfәrle
i to ni ˈtʃaka tsaˈɣa da iˈzʎajme ni ˈvoŋga ut kuˈliba-ta da mu ˈplatime
za to a ˈtʃine ta ˈvәrte ˈveʎe berbeˈrisa tsæ ˈtuva
i sa ˈsmeixme ni i to ˈveʎe ʃo sa ˈsmeite ʝa ˈveʎe tsæ sa ˈsmeite vi sa ˈsmeja ʝa
a ni ˈznaʃ ˈveʎe a zato sa ˈsmeime ni
a ˈgәntsiʃ ti raˈbot-ta tsaˈɣa da ˈdajem i paˈri i sa ˈsmeixme
ˈʝimaʃe ˈtuva ˈʝimaʃe ˈtuva ˈdʲeva ˈnare ˈʝimaʃe iˈdin dvæ ˈbratce ˈbʲaxa ˈtia
ˈsfirixa mu ˈdavaxme paˈri
aˈla taˈvatse tia po ˈvetko ˈnemaʃe ɲa ni ˈveʎexa ˈkolko paˈri ci ni daʃ
ˈkolko paˈri ci ˈberexa arˈci da sa naˈrutʃet da sa naˈrutʃexa ˈrutʃexa
i ˈsetna paˈri mu ˈdavaxa ˈʎudɟe-to na nix mu ˈdavaxa
ˈsetne tia iˈdin biˈɣa uˈmra ˈdruɟ-et ustaˈrʲaxa tia ˈzemaxme ut ˈgrad-at
ut ɣuˈmenitsa ˈʝidaxa ut ˈdruze ˈmʲasta ut kaˈdʲe ci ˈnajme
ˈplaʃtexme ˈkolko
i u ˈgrad-et ˈsetne tie sa ˈvәrtexa na iˈdin kafeˈne ˈdʲeva u vaˈrdar-et
sa ˈvәrvexme na iˈdin kafeˈne ˈveʎeme kaˈdʲe ci ˈpoime tsæ
ci ˈpoime tam ci i ˈnaime na tie daulˈdʒie-to ˈbʲaxa ˈtuva ˈznaexa tie
ɟi ˈzemaxme taˈvatse daulˈdʒie-to ˈkolko ˈdvæsta ˈfraŋga sto ˈfraŋga
i ʃo ci ˈberexa
na niˈvʲastə-ta mu i ˈklavaxa ˈdʲeva u saˈkac-et u fuˈstan-et
na dauˈldʒie-to mu i ˈklavaxa u ˈtʃel-to mu i zaˈʎapaxa
ˈama ˈʝimaʃe da ˈbʲaxa ˈkniɟine po ˈvice paˈri uˈno sa ˈbæʃe po tʃurbaˈdʒi ˈʝimaʃe
ˈdruzi-te mu ˈdavaxa uˈnie ˈdʒinɟin-te ˈfraŋga
ˈdruɟ-et pak ˈʝimaʃe po ˈvice paˈri mu i zaˈʎapaʃe u ˈtʃel-to
uˈno ˈveʎeʃe ˈneka mi i ˈʎapat arˈci paˈri da ˈzemam
À l'époque, il y a longtemps, quand il y avait des fiançailles,
(les fiancés) mettaient ici (sur le revers de la veste et de la robe) une feuille en argent, une petite feuille,
ils la mettaient et ils allaient se fiancer.
Le lendemain, quand ils sortaient de chez eux, ils portaient la petite feuille ici,
sur le revers de la veste et ils étaient fiancés.
Puis, à la noce, on faisait du boulgour, avec du blé, on moulait le blé,
nous avions, à l'époque, des "rchentché",
c'est-à-dire deux meules de pierre rondes.
Une pierre en dessous et une pierre par dessus, grosses comme ça
- la pierre d'en bas était plus grosse, celle au-dessus l'était moins - avec un trou au milieu
et un manche. Nous y versions du blé et nous le moulions à la main pour faire du boulgour.
On l'écrasait et on le moulinait pour faire du boulgour.
C'est ce qu'on faisait à la noce : du boulgour, des haricots; du riz qui pouvait en acheter ?
Il n'y avait pas de riz. Celui qui avait de l'argent, celui-là pouvait acheter du riz.
S'il y avait des brebis, à l'époque, on égorgeait une brebis.
On ne faisait pas comme maintenant, on ne vendait pas de viande.
À l'époque, on égorgeait une brebis ou un agneau
et on l'accrochait dehors. Là où se trouve aujourd'hui le KAPI (café), il y avait un boucher.
C'était le boucher, là on y égorgeait les animaux et on les accrochait.
Celui qui avait de l'argent, il prenait de la viande d'agneau,
de même, à l'Assomption on égorgeait une brebis.
Si quelqu'un avait (de l'argent) à l'époque, il prenait une brebis.
On sonnait les tambours dès le samedi, dans la soirée,
les gens dansaient. Ensuite le lundi, très tôt le matin, ils se levaient, se préparaient
et dans la soirée, vers deux-trois heures
ils allaient à l'église, ils se mariaient et les tambours sonnaient de nouveau.
On dansait, et les gens venaient de partout,
la maîtresse de maison sortait et nous offrait du raki, et les gens continuaient à danser.
Et le marié désignait deux temoins de sa confrérie, ils avaient des taies d'oreillers brodées,
ils les portaient et disaient... qu'est-ce qu'ils étaient censés dire, les 'bairetarja'?
Les 'bairetarja' disaient qui va danser, qui va faire quoi, c'étaient eux qui organisaient la fête.
Ensuite, une fois que la mariée arrivait - à l'époque, on faisait descendre la mariée du cheval,
à l'époque, on faisait monter la mariée sur un cheval
mais par la suite, on a laissé tomber le cheval, on ne la faisait plus monter à cheval.
Le cheval était attelé à une charette dans laquelle on mettait le trousseau,
et pour le cheval, on lui mettait devant deux pains ronds,
du pain, on le pétrissait pour le cheval et on le lui accrochait ici,
comme on accroche maintenant les boucles d'oreilles, on accrochait les pains au cheval.
Les rondes tournaient, le cheval tournait aussi, avec le trousseau derrière, le trousseau de la mariée.
Ce qu'il y avait, un coffre, des couvertures, tout y était presenté.
Comme aujourd'hui, on voit à certains endroits encore une charrette qui tourne comme ça.
Après on allait à la maison, on faisait descendre la mariée, et le tambour sonnait.
Nous avions aussi une bannière accrochée à un bâton en croix avec au-dessus une pomme.
Quand on allait à la maison, le marié faisait descendre la mariée,
il prenait la pomme et la jetait en arrière.
Celui qui attrapait la pomme, cela lui portait chance.
Le marié, on le rasait le samedi dans la soirée.
Le marié devait être rasé et alors le barbier arrivait,
les gens chantaient, faisaient des rondes, chantaient et jetaient (de l'argent) dans une sorte de nappe
- que la mère avait préparé -
cette nappe servait quand on devait raser le marié.
Deux enfants tenaient la nappe,
et les autres venaient, y jetaient de l'argent, combien d'argent ?
Un, deux centimes, un franc, cinq francs, et celui qui rasait
le faisait très lentement, pour que les gens viennent y mettre de l'argent.
Quand on voyait quelqu'un de riche : "Ecartez-vous !"
"Que Petro vienne", par exemple. "Mais pourquoi Petro ?" "Petro, lui, il donnera de l'argent."
Cet argent était pour le barbier, c'est le barbier qui le ramassait.
Un jour, j'étais là, dans ma cabane, avec ma femme,
et le soir, nous avons trait les vaches à la machine
et un ouvrier balayait, j'avais là un petit champ
et là je laissais paître les vaches, jour et nuit, elles étaient là.
L'ouvrier nettoyait par là. Il avait nettoyé. Alors ma femme dit :
"Puisqu'il a nettoyé, pourquoi est-ce qu'il traîne ici ?" "Je ne sais pas pourquoi il traîne."
"Il traîne", dit-elle. "Il fait comme ton oncle."
Ma femme avait un oncle qui était barbier.
Cet oncle Michal, lorsqu'il allait raser le marié, il disait :
"Venez, laisser le venir ici pour qu'il jette de lˈargent !"
Lui aussi attend maintenant que nous sortions de la cabane pour le payer.
Voilà pourquoi il traînait ici.
Et nous riions, alors il dit : "Pourquoi riez-vous ? Vous riez, je ris aussi."
"Mais tu ne sais pas pourquoi nous rions.
Tu traînes maintenant pour qu'on te donne de l'argent." Et nous riions.
(Des musiciens,) il y en avait ici, là haut il y avait deux frères,
ils jouaient et nous leur donnions de l'argent.
Mais à l'époque, autrefois, ils ne nous demandaient pas combien on leur donnerait.
Combien d'argent recevaient-ils ? Ils avaient à manger, ils mangeaient
et après les gens leur donnaient de l'argent, à eux.
Ensuite, l'un d'eux est parti, l'autre est mort, ils ont vieilli, et on prenait des musiciens de la ville.
De Gumenitsa, d'autres endroits, là où nous trouvions.
On payait, combien ...
Et dans la ville, on pouvait les trouver dans un café, là, à Vardar.
On passait dans un café et nous disions : maintenant nous irons,
nous irons là-bas chercher ces musiciens, et ils étaient là, ils savaient (que les clients viendraient là).
On les faisait venir et on leur donnait - combien - deux cents francs, cent francs.
en plus de ce que les gens leur donnaient.
À la mariée, on mettait l'argent sur la veste, sur la robe
et aux musiciens, on collait les billets au front.
Quand il y avait des billets, ceux qui étaient plus riches en avaient,
les autres lui donnaient des pièces.
Ceux qui avaient plus d'argent le lui collaient au front
et le musicien disait : "qu'on me le colle au front, pourvu que j'aie de l'argent !"
Back then, a long time ago, when someone got engaged,
they would put right here (on the lapel of his coat) a leaf made of silver, a small leaf
they would put it there and then go to get engaged.
The next morning, they came out of the bride’s house and out of the bridegroom’s house wearing that little leaf here,
on the lapel and they were engaged.
Then at the wedding, people would make bulgur, with flour, wheat was ground,
at the time we had “reshentche”,
which were two round millstones.
One stone on the bottom and one on top, this big
– the bottom millstone was bigger, the one on top a little less – with a hole in the middle
and a handle. We would pour on the wheat and would grind it by hand to make bulgur.
We would press it and grind it to make bulgur.
That’s what was made for weddings: bulgur, beans, and rice – those who could buy it.
There wasn’t a lot of rice. Those who had money, they could buy rice.
If there were ewes, back then, we would slaughter a ewe.
We didn’t do things the way we do now, meat wasn’t sold.
Back then, we would slaughter a ewe or a lamb
and hang it up outside. There were the KAPI (café) is today, there was a butcher’s.
It was the butcher, and that is where animals were slaughtered and then hung.
Those who had money, took lamb’s meat,
the same thing for Assumption, a ewe was slaughtered.
If anyone had any (money) at the time, he would get a ewe.
The drums were beaten as early as Saturday, in the evening,
people would dance. Then, Monday, very early in the morning, they would get up and get ready
and in the evening, around 2 or 3 o’clock,
they would go to the church, get married, and the drums would be beaten once again.
We would dance, and people would come from all around,
the lady of the house would come out and offer us raki, and people would continue dancing.
And the bridegroom would choose two witnesses from his brotherhood, they had embroidered cushions,
they would carry them and say… what were they supposed to say, the “baretarja”?
The “baretarja” would say who would dance, who would do what, they were the ones who organized the party.
Then, once the bride had arrived – at the time, she was taken from her horse,
back then, the bride was put on a horse
but then the horse was dropped, she was no longer put on horseback.
The horse would be hitched to a cart, with the bride’s trousseau in it,
and for the horse, in front of it, they would put two round loaves of bread,
bread, that was kneaded for the horse, and then attached to its neck,
like today earings are attached, before loaves of bread were attached to the horse’s neck.
The rounds would turn, the horse would also turn, with the trousseau in the back, the bride’s trousseau.
Whatever there was, a chest, covers, it was all displayed.
Like today, in some places one still sees carts turning like that.
Then everyone would go to the house, the bride would be taken down from the horse, and the drums were beaten.
We would also have a banner attached to crossed sticks with an apple on top.
When we went to the house, the bridegroom would help the bride down,
he would take the apple and throw it backwards.
Whoever caught the apple would have good luck.
The bridegroom was shaved Saturday evening.
The bridegroom had to be shaved so the barber would come,
people would sing, dance rounds, sing and throw on a tablecloth
– that the mother prepared –
the tabelcloth was used when the bridegroom was shaved.
Two children would hold the tablecloth,
and the others would come and throw money on it, how much money?
One, two centimes, a franc, five francs, and the person shaving
would do it very slowly, so that the people would come and put money.
And when someone rich was spotted: “Make way!”
“Let Petro come”, for example. “But why Petro?” “Petro, he, will give money.”
The money was for the barber, the barber would take it all.
One day I was there, in my shack, with my wife,
and in the evening we milked the cows with the machine
and a worker was sweeping, I had a little field there
and I would let the cows graze, day and night, they were there.
The worker was cleaning there, he finished cleaning. So my wife said:
“Since he finished, why is he loitering here?” “I don’t know why he’s being so slow.”
“He’s being slow”, she said. “He’s doing what your uncle does.”
My wife had an uncle who was a barber.
Her uncle Mixal, when he would shave the bridegroom, would say:
“Come everyone, let him come here and throw some money!”
Now he was waiting for us to leave the shack to pay him.
That’s why he’s loitering.”
And we laughed. So he said: “Why are you laughing? You’re laughing, I’m laughing too.”
“But you don’t know why we’re laughing.
You’re loitering now so that we’ll give you money.” And we laughed.
(There were musicians) here, up in the hights, there were two brothers,
they would play and we would give them money.
But at the time, then, they didn’t ask how much we would give them.
How much money did they receive? They had food to eat, they ate,
and then people gave them money, their own money.
Then ne left, the other one died, the others got old and we would get (musicians) from the city.
From Gumenitsa, or other places, wherever we could find them.
We would pay, how much ...
And in town they could be found in a café, in Vardar.
We would go at a cafe and we would say: now we will go,
we will go there to get those musicians, and they were there, they knew.
We would have them come and would give them – how much – two hundred francs, one hundred francs.
As well as what people would give them.
The bride, we would put money on the coat, on the dress,
and the musicians, we would stick bills to their foreheads.
When there were bills, the richest had them
the others would give coins.
Those who had the most money would stick it to the foreheads
and the musician would say: stick it to my forehead, oh for some money!
Τότε πιό παλιά, πήγαιναν, *άμα* αρραβωνιάζονταν κάποιος
βάζανε εδώ, μία, ένα φύλλο και με κάτι σαν χρυσό πάνω ένα φυλλαράκι.
Το βάζανε εκείνο και πήγαιναν, αρραβωνιάζονταν.
Την άλλη μέρα έβγαιναν αυτοί από τη νύφη και από το γαμπρό, εκείνο το πήγαιναν εδώ,
στο *πέτο* οι αρραβωνιασμένοι, αρραβωνιάζονταν αυτοί.
Ύστερα στο γάμο, μπλιγούρι, από σιτάρι αλέθαμε.
Είχαμε τότε, όποιος δεν είχε, είχαμε ρ'σεντσε
ρ΄σεντσε θα πεί δυό στρογγυλές πέτρες
μιά πέτρα από κάτω και μιά πέτρα από πάνω, τόσο χοντρές (γερές)
εκείνη η κάτω ήταν πιό γερή (χοντρή), η πάνω ήταν πιό, και με μια τρύπα στη μέση
μ'ένα ξύλο ρίχναμε σιτάρι, με το χέρι το αλέθαμε για μπλιγούρι
το πατούσε, το αλέθαμε για μπλιγούρι.
Και στο γάμο αυτό γινότανε, μπλιγούρι, φασόλια. Ρύζι ποιός θα αγόραζε;
Δεν είχε ρύζι, όποιος είχε χρήματα εκείνος θα αγόραζε ρύζι.
Ε, αν είχε κανένα πρόβατο τότε έσφαζε κανένας κανένα πρόβατο.
Δεν είχε οπώς τώρα να πουλάνε τα κρέατα.
Τότε έσφαζε κανένας κανένα πρόβατο, κανένα αρνάκι.
Το κρεμούσαν έξω εκεί, τώρα που είναι το ΚΑΠΗ, εκεί ήταν το *χασάπικο*.
Χασάπικο ήταν εκεί, εκεί τα έσφαζαν, τα κρεμούσαν.
Όποιος είχε χρήματα πήγαινε, έπαιρνε αρνίσιο κρέας.
Τώρα για της Παναγίας αρνίσιο έσφαζαν.
*Άμα* είχε κάποιος, ύστερα, τότε έπαιρνε καμιά προβατίνα.
Τα νταούλια χτυπούσαν από το Σάββατο το βράδυ.
Χόρευαν οι άνθρωποι, ύστερα, πρωί-πρωί την Δευτέρα σηκώνονταν, ετοιμάζονταν.
Το βράδυ ύστερα από τις δύο, από τις τρείς η ώρα
πήγαιναν στην εκκλησία, παντρεύονταν και τα νταούλια πάλι χτυπούσαν, ύστερα
χόρευαν και από καθένα που περνούσαμε από κάθε μέρος
έβγαινε η νοικοκυρά, μας κερνούσε ρακί, αυτοί χόρευαν.
Και ο γαμπρός έβαζε δυό "παλληκάρια" με κάτι μαξιλαροθήκες έτσι, κεντημένες από,
τα μαζεύαμε έτσι, και εκείνοι ήταν τα "παλληκάρια", ό,τι θα έλεγαν τα παλληκάρια
τα παλληκάρια έλεγαν ποιός θα χορέψει, ποιός θα κάνει, εκείνοι έκαναν κουμάντο, τα παλληκάρια.
Ύστερα *άμα* ερχόταν εδώ η νύφη, πιο πριν την κατέβαζαν τη νύφη από το άλογο
την ανέβαζαν την νύφη στο άλογο πιο πρίν.
*Αλλά* ύστερα *καταργήθηκαν* τα άλογα, δεν τις ανέβαζαν στο άλογο.
Το άλογο ύστερα γύριζε το κάρο, ανέβαζαν τη *προίκα* σ'ένα κάρο με το άλογο
και στο άλογο έβαζαν δυό *κουλούρια* εδώ μπροστά
από το ψωμί, τα ζύμωναν για το άλογο, τα κρεμούσαν εδώ
πως τώρα κρεμούν τα σκουλαρίκια, του τα κρεμούσαν εδώ, στο άλογο.
Και ο γάμος γύριζε, και το άλογο γύριζε, από πίσω με την *προίκα*, της νύφης *προίκα*.
Ο,τι είχε το *σεντούκι*, παπλώματα, ό,τι είχε, εκεί ήταν όλα ριγμένα.
Όπως τώρα βλέπουμε εκεί κάτω σε κάτι μέρη, ακόμα γυρίζει έτσι με το κάρο.
Ε, πήγαιναν ύστερα σπίτι θα κατεβάσουν τη νύφη, χτυπούσε το νταούλι.
Ήταν τότε, είχαμε και "χρούντλιτσα", *σημαία* με σταυρό και πάνω μήλο.
*Άμα* έφτανε μπροστά στο σπίτι εκεί να την κατεβάσουν τη νύφη, στο γάμπρο
έπαιρνε το μήλο το πετούσε προς τα πίσω
όποιος θα έπαιρνε το μήλο είχε τύχη.
Το γαμπρό τον ξύριζαν το Σάββατο το βράδυ, το Σάββατο τον έβαζαν τον γαμπρό.
Α, θα το ξυρίσουν τώρα τον γαμπρό και ερχόταν ο μπαρμπέρης
τραγουδούσαν εκεί έκαναν κύκλο, τραγουδούσαν τραγούδια και έριχναν εκεί που ήταν εκείνη η πετσέτα
την πετσέτα, η μάνα την είχε ετοιμάσει την πετσέτα
αυτή είναι η πετσέτα για να τον ξυρίσουν τον γαμπρό.
Και την κρατούσαν δυό άνθρωποι εκεί, δυό πιό μικροί την κρατούσαν την πετσέτα
και πήγαινε ο άλλος έριχνε λεφτά, πόσα λεφτά είχε ο άλλος.
Είχε μια *δεκάρα*, ένα *φράγκο*, πέντε *φράγκα*, *αλλά* κι εκείνος που ξύριζε
ύστερα έκανε πολύ, αργοπορούσε, να περάσει η ώρα να έρθουν οι άνθρωποι να ρίξουν λεφτά.
*Άμα* έβλεπε κάποιον πιο, που ήταν παραλής "ανοίξτε μέρος"
"να έρθει ο Πέτρος", ας πούμε, "και γιατί ο Πέτρος;" "γιατί ο Πέτρος θα ρίξει."
Αυτά ήταν για τον μπαρμπέρη, τα έπαιρνε ο μπαρμπέρης, τα έπαιρνε.
Και μια μέρα ένας *φορτωτής* εκεί στο σταύλο, εγώ ήμουν, ήμουν με τη γυναίκα μου
και το βράδυ τώρα αρμέγαμε. Και αρμέγουμε τις αγελάδες με τη μηχανή εκεί
ένας *φορτωτής καθάριζε*, είχα εκεί δυό, τρία [... - στρέματα - ;] μέρη
εκεί τις έστελνα τις αγελάδες εγώ, εκεί να βόσκουν μα [...] μέρα νύχτα εκεί ήταν.
Ε, αυτός ο *φορτωτής καθάριζε* εκεί, τα καθάρισε. Λέει η γυναίκα μου :
"Τώρα *αφού* το καθάρισε, τι γυρίζει;" "δεν ξέρω γιατί γυρίζει"
"Γυρίζει", λέει. "Όπως έκανε ο θείος σου"
Η γυναίκα μου είχε έναν θείο μπαρμπέρη
ο θείος Μιχάλης, όταν πήγαινε να ξυρίσει το γαμπρό, έλεγε:
"προς τα εκεί αυτοί, *ελάτε*, ας έρθει αυτός εδώ να ρίξει"
και αυτός μας περιμένει τώρα να βγούμε εμείς έξω από το στάβλο να τον πληρώσουμε
γι'αυτό το κάνει αυτό, γυρίζει σαν τον μπαρμπέρη τώρα εδώ.
Και γελούσαμε εμείς, και αυτός λέει : "τι γελάτε; εγώ" λέει τώρα "γελάτε εσείς, γελάω εγώ"
"Όμως δεν ξέρεις" λέει "γιατί γελάμε εμείς;
"την καθυστερείς εσύ την δουλειά τώρα να δώσουμε τα λεφτά" και γελούσαμε.
Είχε εδώ, είχε εδώ, εκεί πάνω είχε ένα δυό αδέρφια, ήταν αυτά
έπαιζαν (κλαρίνο) τους δίναμε λεφτά.
*Αλλά* τότε αυτοί, πιό παλιά, δεν είχε, δεν μας έλεγαν : "Πόσα λεφτά θα μας δώσεις;"
Πόσα λεφτά θα μάζευαν, *αρκεί* να χορτάσουν, να χόρταιναν, έτρωγαν
και ύστερα λεφτά τους έδιναν οι άνθρωποι, σ'αυτούς τα έδιναν.
Ύστερα αυτοί, ένας έφυγε, πέθανε, οι άλλοι γέρασαν αυτοί, παίρναμε από την πόλη.
Από την Γουμένισσα ερχότανε, από άλλα μέρη, απ'όπου θα βρούμε.
Πληρώναμε, πόσο;
Και στην πόλη ύστερα αυτοί σύχναζαν σ'ένα καφενέ εκεί στο Βαρδάρι.
Περνούσαμε από ένα καφενέ, λέμε, πού θα πάμε τώρα;
Θα πάμε εκεί να τους βρούμε αυτούς, τους νταουλτζήδες, ήταν εδώ, ήξεραν αυτοί.
Τους παίρναμε τότε τους νταουλτζήδες, πόσο, διακόσια *φράγκα*, εκατό *φράγκα*;
Και ό,τι θα μάζευαν.
Στις νύφες τα έβαζαν εδώ στο *σακκάκι*, στο *φουστάνι*.
Στους νταουλτζήδες τα έβαζαν στο μέτωπο, τους τα κολούσαν
*άμα* είχε και ήταν χάρτινα πιο πολλά λεφτά, και εκείνος που ήταν πιο πλούσιος, είχε
οι άλλοι τους έδιναν εκείνα τα κέρματα.
Ο άλλος πάλι είχε πιό πολλά λεφτά τους τα κολλούσε στο μέτωπο
εκείνος έλεγε "ας μου τα κολλάνε, *αρκεί* λεφτά να παίρνω!"
S1 stop écouter
taˈvakatse po ˈvetko ˈxodexa ˈama sa aˈrmasʲeʃe ˈɲakui

taˈvakatse

at.the.time

po

PTL

ˈvetko

beforehand

ˈxode-x-a

go.IPFV-
IPRF-
3PL

ˈama

if

sa=

REFL

aˈrmasʲe-ʃe

be.engaged-
IPRF.3SG

ˈɲakui

someone



Back then, a long time ago, when someone got engaged,

À l'époque, il y a longtemps, quand il y avait des fiançailles,

Τότε πιό παλιά, πήγαιναν, *άμα* αρραβωνιάζονταν κάποιος

S2 stop écouter
ˈklavaxa ˈdʲeva iˈdna iˈdin ˈlisto i sa iˈdna kuˈtu ˈsrebro uˈdgore iˈdin ˈlistuntse

ˈkla-va-x-a

put-
IPFV-
IPRF-
3PL

ˈdʲeva

here

iˈdna

one.SG.F

iˈdin

one.SG.M

ˈlisto

leaf.SG.N

i

and

sa

with

iˈdna

one.SG.F

kuˈtu

like

ˈsrebro

silver

uˈdgore

above

iˈdin

one.SG.M

ˈlistuntse

leaf.DIM.SG.N



they would put right here (on the lapel of his coat) a leaf made of silver, a small leaf

(les fiancés) mettaient ici (sur le revers de la veste et de la robe) une feuille en argent, une petite feuille,

βάζανε εδώ, μία, ένα φύλλο και με κάτι σαν χρυσό πάνω ένα φυλλαράκι.

S3 stop écouter
sa u ˈklavaxa uˈno i ˈxodexa sa aˈrmasaxa

sa=

REFL

u=

ACC.3SG.N

ˈkla-va-x-a

put-
IPFV-
IPRF-
3PL

uˈno

DEM.DIST.SG.N

i

and

ˈxode-x-a

go.IPFV-
IPRF-
3PL

sa=

REFL

aˈrmasa-x-a

be.engaged.IPFV-
IPRF-
3PL



they would put it there and then go to get engaged.

ils la mettaient et ils allaient se fiancer.

Το βάζανε εκείνο και πήγαιναν, αρραβωνιάζονταν.

S4 stop écouter
ˈdruɟ-et den iˈʒʎavaxa tie ut niˈvʲastə-ta i ut ˈzet-et uˈno gu ˈnosaxa ˈdʲeva

ˈdruɟ-et

other.SG.M-
ART.SG.M

den

day.SG.M

iˈʒʎa-va-x-a

come.out-
IPFV-
IPRF-
3PL

tie

DEM.MID.PL

ut

from

niˈvʲastə-ta

bride.SG.F-
ART.SG.F

i

and

ut

from

ˈzet-et

groom.SG.M-
ART.SG.M

uˈno

DEM.DIST.SG.N

gu=

ACC.3SG.N

ˈnosa-x-a

bring.IPFV-
IPRF-
3PL

ˈdʲeva

here



The next morning, they came out of the bride’s house and out of the bridegroom’s house wearing that little leaf here,

Le lendemain, quand ils sortaient de chez eux, ils portaient la petite feuille ici,

Την άλλη μέρα έβγαιναν αυτοί από τη νύφη και από το γαμπρό, εκείνο το πήγαιναν εδώ,

S5 stop écouter
u ˈpet-to aˈrmasne sa armaˈsaxa tie

u

at

ˈpet-to

lapel.SG.N-
ART.SG.N

aˈrmasn-e

engaged.PTCP-
PL

sa=

REFL

armaˈsa-x-a

be.engaged.PFV-
AOR-
3PL

tie

DEM.MID.PL



on the lapel and they were engaged.

sur le revers de la veste et ils étaient fiancés.

στο *πέτο* οι αρραβωνιασμένοι, αρραβωνιάζονταν αυτοί.

S6 stop écouter
ˈsetna u ˈsfadva-ta blaˈɣur ut ˈʒit-to gu ˈmeʎexme

ˈsetna

then

u

at

ˈsfadva-ta

wedding.SG.F-
ART.SG.F

blaˈɣur

bulgur.SG.M (mult)

ut

from

ˈʒit-to

wheat.SG.N-
ART.SG.N

gu=

ACC.3SG.M

ˈmeʎe-x-me

mill-
IPRF-
1PL



Then at the wedding, people would make bulgur, with flour, wheat was ground,

Puis, à la noce, on faisait du boulgour, avec du blé, on moulait le blé,

Ύστερα στο γάμο, μπλιγούρι, από σιτάρι αλέθαμε.

S7 stop écouter
ˈimaxme taˈvatse koj ˈnemaʃe ˈimaxme ˈrәʃentʃe

ˈima-x-me

have-
IPRF-
1PL

taˈvatse

at.the.time

koj

who

ˈnema-ʃe

not.have-
IPRF.3SG

ˈima-x-me

have-
IPRF-
1PL

ˈrәʃentʃe

"reshentche"



at the time we had “reshentche”,

nous avions, à l'époque, des "rchentché",

Είχαμε τότε, όποιος δεν είχε, είχαμε ρ'σεντσε

S8 stop écouter
ˈrәʃentʃe ci sa ˈkaʒe dvæ zaˈvərtine ˈkamene

ˈrәʃentʃe

"reshentche"

ci=

PTL

sa=

REFL

ˈkaʒe

say.PFV.3SG

FUT(1)

dvæ

two.M

zaˈvərtin-e

round.PTCP-
PL

ˈkamen-e

stone.M-
PL



which were two round millstones.

c'est-à-dire deux meules de pierre rondes.

ρ΄σεντσε θα πεί δυό στρογγυλές πέτρες

S9 stop écouter
iˈdin ˈkamen uˈtdol i iˈdin ˈkamen ut uˈdgore ˈtolko ˈjedre

iˈdin

one.SG.M

ˈkamen

stone.SG.M

uˈtdol

down

i

and

iˈdin

one.SG.M

ˈkamen

stone.SG.M

ut

from

uˈdgore

up

ˈtolko

that.much

ˈjedr-e

big-
PL



One stone on the bottom and one on top, this big

Une pierre en dessous et une pierre par dessus, grosses comme ça

μιά πέτρα από κάτω και μιά πέτρα από πάνω, τόσο χοντρές (γερές)

S10 stop écouter
uˈno ˈdolŋ-ət ˈbe-ʃe po ˈjedər ˈgorn-at ˈbeʃe po i iˈdna ˈdupka u səˈrda-ta

uˈno

DEM.DIST.SG.N

ˈdolŋ-ət

lower-
ART.SG.M

ˈbe-ʃe

be-
IPRF.3SG

po

more

ˈjedər

big.SG.M

ˈgorn-at

upper-
ART.SG.M

ˈbe-ʃe

be-
IPRF.3SG

po

more

i

and

iˈdna

one.SG.F

ˈdupka

hole.SG.F

u

at

səˈrda-ta

middle.SG.F-
ART.SG.F



– the bottom millstone was bigger, the one on top a little less – with a hole in the middle

- la pierre d'en bas était plus grosse, celle au-dessus l'était moins - avec un trou au milieu

εκείνη η κάτω ήταν πιό γερή (χοντρή), η πάνω ήταν πιό, και με μια τρύπα στη μέση

S11 stop écouter
sa iˈdin stap ˈturexme ˈʒito sa ˈrәka-ta gu ˈmeʎexme za blaˈɣur

sa

with

iˈdin

one.SG.M

stap

handle.SG.M

ˈture-x-me

put-
IPRF-
1PL

ˈʒito

wheat.SG.N

sa

with

ˈrәka-ta

hand.SG.F-
ART.SG.F

gu=

ACC.3SG.N

ˈmeʎe-x-me

mill-
IPRF-
1PL

za

for

blaˈɣur

bulgur.SG.M (mult)



and a handle. We would pour on the wheat and would grind it by hand to make bulgur.

et un manche. Nous y versions du blé et nous le moulions à la main pour faire du boulgour.

μ'ένα ξύλο ρίχναμε σιτάρι, με το χέρι το αλέθαμε για μπλιγούρι

S12 stop écouter
gu ˈstəpkaʃe gu ˈmeʎexme za blaˈɣur

gu=

ACC.3SG.N

ˈstəpka-ʃe

crush.IPFV-
IPRF.3SG

gu=

ACC.3SG.N

ˈmeʎe-x-me

mill-
IPRF-
1PL

za

for

blaˈɣur

bulgur.SG.M (mult)



We would press it and grind it to make bulgur.

On l'écrasait et on le moulinait pour faire du boulgour.

το πατούσε, το αλέθαμε για μπλιγούρι.

S13 stop écouter
i ˈsfadva-ta to sa ˈtʃiniʃe blaˈɣur faˈsuʎ uˈris koj ci ˈkupiʃe

i

and

ˈsfadva-ta

wedding.SG.F-
ART.SG.F

to

DEM.MID.SG.N

sa=

REFL

ˈtʃini-ʃe

do.IPFV-
IPRF.3SG

blaˈɣur

bulgur.SG.M (mult)

faˈsuʎ

beans.SG.M (mult)

uˈris

rice.SG.M

koj

who

ci=

PTL

ˈkupi-ʃe

buy.PFV-
IPRF.3SG



That’s what was made for weddings: bulgur, beans, and rice – those who could buy it.

C'est ce qu'on faisait à la noce : du boulgour, des haricots; du riz qui pouvait en acheter ?

Και στο γάμο αυτό γινότανε, μπλιγούρι, φασόλια. Ρύζι ποιός θα αγόραζε;

S14 stop écouter
ˈnemaʃe uˈris koj ˈʝimaʃe paˈri uˈno ci ˈkupiʃe uˈris

ˈnema-ʃe

not.have-
IPRF.3SG

uˈris

rice.SG.M

koj

who

ˈʝima-ʃe

have-
IPRF.3SG

paˈri

money.PL (mult)

uˈno

DEM.DIST.SG.N

ci=

PTL

ˈkupi-ʃe

buy.PFV-
IPRF.3SG

uˈris

rice.SG.M



There wasn’t a lot of rice. Those who had money, they could buy rice.

Il n'y avait pas de riz. Celui qui avait de l'argent, celui-là pouvait acheter du riz.

Δεν είχε ρύζι, όποιος είχε χρήματα εκείνος θα αγόραζε ρύζι.

S15 stop écouter
e aˈka ˈimaʃe ˈɲaka ˈvoftsa taˈvakatse zaˈkoʎeʃe ˈɲakui ˈɲaka ˈvoftsa

e

INTERJ

aˈka

if

ˈima-ʃe

have-
IPRF.3SG

ˈɲaka

some

ˈvoftsa

sheep.SG.F

taˈvakatse

at.the.time

zaˈkoʎe-ʃe

slaughter.PFV-
IPRF.3SG

ˈɲakui

someone

ˈɲaka

some

ˈvoftsa

sheep.SG.F



If there were ewes, back then, we would slaughter a ewe.

S'il y avait des brebis, à l'époque, on égorgeait une brebis.

Ε, αν είχε κανένα πρόβατο τότε έσφαζε κανένας κανένα πρόβατο.

S16 stop écouter
ˈɲemaʃe kak i tsaˈɣa da puˈrdavat ˈmesʲiʃ-tο

ˈɲema-ʃe

not.have-
IPRF.3SG

kak

like

i

be.3SG

tsaˈɣa

now

da

PTL

puˈrdava-t

sell-
3PL

ˈmesʲiʃ-tο

meat.AUGM-
ART.SG.N



We didn’t do things the way we do now, meat wasn’t sold.

On ne faisait pas comme maintenant, on ne vendait pas de viande.

Δεν είχε οπώς τώρα να πουλάνε τα κρέατα.

S17 stop écouter
taˈvaktse zaˈkoʎeʃe ˈɲakui ˈɲaka ˈvoftsa ˈɲakui ˈjagne

taˈvaktse

at.the.time

zaˈkoʎe-ʃe

slaughter.PFV-
IPRF.3SG

ˈɲakui

someone

ˈɲaka

some

ˈvoftsa

ewe.SG.F

ˈɲakui

some

ˈjagne

lamb.SG.N



Back then, we would slaughter a ewe or a lamb

À l'époque, on égorgeait une brebis ou un agneau

Τότε έσφαζε κανένας κανένα πρόβατο, κανένα αρνάκι.

S18 stop écouter
gu uˈbʲasaʃe ˈvoŋka tam tsæ kaˈdʲe i kaˈpi-to tam ˈbeʃe kaˈsapintsa

gu=

ACC.3SG.N

uˈbʲasa-ʃe

hung.PFV-
IPRF.3SG

ˈvoŋka

outside

tam

there

tsæ

now

kaˈdʲe

where

i

be.3SG

kaˈpi-to

PN-
ART.SG.N

tam

there

ˈbe-ʃe

be-
IPRF.3SG

kaˈsapintsa

butchery.SG.F (mult)



and hang it up outside. There were the KAPI (café) is today, there was a butcher’s.

et on l'accrochait dehors. Là où se trouve aujourd'hui le KAPI (café), il y avait un boucher.

Το κρεμούσαν έξω εκεί, τώρα που είναι το ΚΑΠΗ, εκεί ήταν το *χασάπικο*.

S19 stop écouter
kaˈsapintsa ˈbeʃe tam tam ɟi zaˈkoʎexa ɟi uˈbʲasaxa

kaˈsapintsa

butchery.SG.F (mult)

ˈbe-ʃe

be-
IPRF.3SG

tam

there

tam

there

ɟi=

ACC.3PL

zaˈkoʎe-x-a

slaughter.PFV-
IPRF-
3PL

ɟi=

ACC.3PL

uˈbʲasa-x-a

hung.PFV-
IPRF-
3PL



It was the butcher, and that is where animals were slaughtered and then hung.

C'était le boucher, là on y égorgeait les animaux et on les accrochait.

Χασάπικο ήταν εκεί, εκεί τα έσφαζαν, τα κρεμούσαν.

S20 stop écouter
koj ˈʝimaʃe paˈri ˈxodeʃe ˈzemaʃe ˈvoftsko ˈmeso

koj

who

ˈʝima-ʃe

have-
IPRF.3SG

paˈri

money.PL (mult)

ˈxode-ʃe

go.IPFV-
IPRF.3SG

ˈzema-ʃe

take.IPFV-
IPRF.3SG

ˈvoftsko

ewe.ADJ.SG.N

ˈmeso

meat.SG.N



Those who had money, took lamb’s meat,

Celui qui avait de l'argent, il prenait de la viande d'agneau,

Όποιος είχε χρήματα πήγαινε, έπαιρνε αρνίσιο κρέας.

S21 stop écouter
tsæ za u buˈroitsa ˈvoftsko zaˈkoʎexa

tsæ

now

za

for

u

at

buˈroitsa

assumption

ˈvoftsko

ewe.ADJ.SG.N

zaˈkoʎe-x-a

slaughter.PFV-
IPRF-
3PL



the same thing for Assumption, a ewe was slaughtered.

de même, à l'Assomption on égorgeait une brebis.

Τώρα για της Παναγίας αρνίσιο έσφαζαν.

S22 stop écouter
ˈama ˈimaʃe ˈɲakui ˈsetna taˈvakatse ˈzemaʃe ˈɲaka ˈvoftsa

ˈama

if

ˈima-ʃe

have-
IPRF.3SG

ˈɲakui

someone

ˈsetna

after

taˈvakatse

at.the.time

ˈzema-ʃe

take.IPFV-
IPRF.3SG

ˈɲaka

some

ˈvoftsa

ewe.SG.F



If anyone had any (money) at the time, he would get a ewe.

Si quelqu'un avait (de l'argent) à l'époque, il prenait une brebis.

*Άμα* είχε κάποιος, ύστερα, τότε έπαιρνε καμιά προβατίνα.

S23 stop écouter
ˈtәpan-te ˈtʃukaxa ut ˈsəbota na vitʃeˈr-ot

ˈtәpan-te

drum.M-
ART.PL

ˈtʃuka-x-a

hit.IPFV-
IPRF-
3PL

ut

from

ˈsəbota

Saturday

na

to

vitʃeˈr-ot

evening.SG.M-
ART.SG.M



The drums were beaten as early as Saturday, in the evening,

On sonnait les tambours dès le samedi, dans la soirée,

Τα νταούλια χτυπούσαν από το Σάββατο το βράδυ.

S24 stop écouter
ˈskokәxa ˈʎuje-to ˈsetne ˈra ˈrano puˈndaʎtsko staˈnuvaxa sa uˈrtosaxa

ˈskokә-x-a

dance-
IPRF-
3PL

ˈʎuje-to

people.PL-
ART.SG.N

ˈsetne

after

ˈra

early

ˈrano

early

puˈndaʎtsko

Monday.ADJ.SG.N

staˈn-uva-x-a

get.up.IPFV-
IPFV-
IPRF-
3PL

sa=

REFL

uˈrtosa-x-a

prepare-
IPRF-
3PL



people would dance. Then, Monday, very early in the morning, they would get up and get ready

les gens dansaient. Ensuite le lundi, très tôt le matin, ils se levaient, se préparaient

Χόρευαν οι άνθρωποι, ύστερα, πρωί-πρωί την Δευτέρα σηκώνονταν, ετοιμάζονταν.

S25 stop écouter
na vitʃeˈr-ot ˈsetne ut dvæ-te ut ˈtri-te ut saxaˈtʲ-et

na

to

vitʃeˈr-ot

evening.SG.M-
ART.SG.M

ˈsetn

after

ut

from

dvæ-te

two-
ART.PL

ut

from

ˈtri-te

three-
ART.PL

ut

from

saxaˈtʲ-et

time/hour.SG.M (tur)-
ART.SG.M



and in the evening, around 2 or 3 o’clock,

et dans la soirée, vers deux-trois heures

Το βράδυ ύστερα από τις δύο, από τις τρείς η ώρα

S26 stop écouter
ˈxodexa u ˈtsrkvə-ta sa viˈŋtʃavaxa i ˈtәpan-te pak ˈtʃukaxa ˈsetne

ˈxode-x-a

go.IPFV-
IPRF-
3PL

u

at

ˈtsrkvə-ta

church.SG.F-
ART.SG.F

sa=

REFL

viˈŋtʃa-va-x-a

marry-
IPFV-
IPRF-
3PL

i

and

ˈtәpan-te

drum.M-
ART.PL

pak

again

ˈtʃuka-x-a

hit.IPFV-
IPRF-
3PL

ˈsetne

then



they would go to the church, get married, and the drums would be beaten once again.

ils allaient à l'église, ils se mariaient et les tambours sonnaient de nouveau.

πήγαιναν στην εκκλησία, παντρεύονταν και τα νταούλια πάλι χτυπούσαν, ύστερα

S27 stop écouter
ˈskokәxa i ut ˈsʲakoj sa ˈvәrvәxme ut ˈsʲakoj ˈmʲasto

ˈskokә-x-a

dance-
IPRF-
3PL

i

and

ut

from

ˈsʲakoj

each.SG.M

sa=

REFL

ˈvәrvә-x-me

go.IPFV-
IPRF-
1PL

ut

from

ˈsʲakoj

each.SG.M

ˈmʲasto

place.SG.N



We would dance, and people would come from all around,

On dansait, et les gens venaient de partout,

χόρευαν και από καθένα που περνούσαμε από κάθε μέρος

S28 stop écouter
iˈzʎavaʃe ut ˈnәtre stoˈpaŋka-ta ni ˈsluʒiʃe raˈcia tie sa ˈskokәxa

iˈzʎa-va-ʃe

come.out-
IPFV-
IPRF.3SG

ut

from

ˈnәtre

inside

stoˈpaŋka-ta

mistress.SG.F-
ART.SG.F

ni=

DAT.1PL

ˈsluʒi-ʃe

serve-
IPRF.3SG

raˈcia

raki.SG.F

tie

DEM.MID.PL

sa=

REFL

ˈskokә-x-a

dance-
IPRF-
3PL



the lady of the house would come out and offer us raki, and people would continue dancing.

la maîtresse de maison sortait et nous offrait du raki, et les gens continuaient à danser.

έβγαινε η νοικοκυρά, μας κερνούσε ρακί, αυτοί χόρευαν.

S29 stop écouter
i ˈzet-et ˈklavaʃe dvæ bajreˈtarje sa iˈdni praˈscefal taˈka viˈzaɲe ut

i

and

ˈzet-et

groom.SG.M-
ART.SG.M

ˈkla-va-ʃe

put-
IPFV-
IPRF.3SG

dvæ

two

bajreˈtarj-e

best.man.M-
PL

sa

with

iˈdni

one.PL

praˈscefal

cushion.M

taˈka

like.this

viˈzaɲ-e

embroidered.PTCP-
PL

ut

from



And the bridegroom would choose two witnesses from his brotherhood, they had embroidered cushions,

Et le marié désignait deux temoins de sa confrérie, ils avaient des taies d'oreillers brodées,

Και ο γαμπρός έβαζε δυό "παλληκάρια" με κάτι μαξιλαροθήκες έτσι, κεντημένες από,

S30 stop écouter
sa i ˈklavaxme taˈka i uˈnie ˈbʲaxa bajreˈtarje-to ʃo ci ˈretʃexa bajreˈtarje-to

sa=

REFL

i=

ACC.3PL

ˈkla-va-x-me

put-
IPFV-
IPRF-
1PL

taˈka

like.this

i

and

uˈnie

DEM.DIST.3PL

ˈbʲa-x-a

be-
IPRF-
3PL

bajreˈtarj-e-to

best.man.M-
PL-
ART.SG.N

ʃo

what

ci=

PTL

ˈretʃe-x-a

say.PFV-
IPRF-
3PL

bajreˈtarj-e-to

best.man.M-
PL-
ART.SG.N



they would carry them and say… what were they supposed to say, the “baretarja”?

ils les portaient et disaient... qu'est-ce qu'ils étaient censés dire, les 'bairetarja'?

τα μαζεύαμε έτσι, και εκείνοι ήταν τα "παλληκάρια", ό,τι θα έλεγαν τα παλληκάρια

S31 stop écouter
bajreˈtarje-to ˈveʎexa koj ci ˈskoka koj ci ˈtʃini uˈnie ˈtʃinexa kuˈmaŋdo bajreˈtarj-e-to

bajreˈtarj-e-to

best.man.M-
PL-
ART.SG.N

ˈveʎe-x-a

say.IPFV-
IPRF-
3PL

koj

who

ci=

PTL

ˈskoka

dance.3SG

koj

who

ci=

PTL

ˈtʃini

do.3SG

uˈnie

DEM.DIST.3PL

ˈtʃine-x-a

do.IPFV-
IPRF-
3PL

kuˈmaŋdo

command.SG.N (mult)

bajreˈtarj-e-to

best.man.M-
PL-
ART.SG.N



The “baretarja” would say who would dance, who would do what, they were the ones who organized the party.

Les 'bairetarja' disaient qui va danser, qui va faire quoi, c'étaient eux qui organisaient la fête.

τα παλληκάρια έλεγαν ποιός θα χορέψει, ποιός θα κάνει, εκείνοι έκαναν κουμάντο, τα παλληκάρια.

S32 stop écouter
ˈsetne ˈama ˈʝidiʃe ˈtuva niˈvʲastə-ta po naˈpret a ˈsfaʎaxa niˈvʲastə-ta ut ˈkoɲ-et

ˈsetne

after

ˈama

if

ˈʝidi-ʃe

come.IPFV-
IPRF.3SG

ˈtuva

here

niˈvʲastə-ta

bride.SG.F-
ART.SG.F

po

more

naˈpret

foreward

a=

ACC.3SG.F

ˈsfaʎa-x-a

get.down.IPFV-
IPRF-
3PL

niˈvʲastə-ta

bride.SG.F-
ART.SG.F

ut

from

ˈkoɲ-et

horse.SG.M-
ART.SG.M



Then, once the bride had arrived – at the time, she was taken from her horse,

Ensuite, une fois que la mariée arrivait - à l'époque, on faisait descendre la mariée du cheval,

Ύστερα *άμα* ερχόταν εδώ η νύφη, πιο πριν την κατέβαζαν τη νύφη από το άλογο

S33 stop écouter
a kaˈtʃuvaxa u ˈkoɲ-et na niˈvʲastə-ta po naˈpret

a=

ACC.3SG.F

kaˈtʃ-uva-x-a

raise-
IPFV-
IPRF-
3PL

u

at

ˈkoɲ-et

horse.SG.M-
ART.SG.M

na

to

niˈvʲastə-ta

bride.SG.F-
ART.SG.F

po

more

naˈpret

forward



back then, the bride was put on a horse

à l'époque, on faisait monter la mariée sur un cheval

την ανέβαζαν την νύφη στο άλογο πιο πρίν.

S34 stop écouter
aˈla ˈsetne sa katarɣiˈsaxa ˈkoɲe-to ɲa i kaˈtʃuvaxa ˈkoɲe-to

aˈla

but

ˈsetne

then

sa=

REFL

katarɣi-ˈsa-x-a

stop-
LVM-
AOR-
3PL

ˈkoɲ-e-to

horse.M-
PL-
ART.SG.N

ɲa

NEG

i=

ACC.3PL

kaˈtʃ-uva-x-a

raise-
IPFV-
IPRF-
3PL

ˈkoɲ-e-to

horse.M-
PL-
ART.SG.N



but then the horse was dropped, she was no longer put on horseback.

mais par la suite, on a laissé tomber le cheval, on ne la faisait plus monter à cheval.

*Αλλά* ύστερα *καταργήθηκαν* τα άλογα, δεν τις ανέβαζαν στο άλογο.

S35 stop écouter
ˈkoɲe-to ˈsetne ˈvәrtiʃe ˈkol-ta a kaˈtʃuvaxa ˈprikә-ta na iˈdna ˈkola sa ˈkoɲ-et

ˈkoɲ-e-to

horse.M-
PL-
ART.SG.N

ˈsetne

after

ˈvәrti-ʃe

go.round-
IPRF.3SG

ˈkol-ta

car.SG.F-
ART.SG.F

a=

ACC.3SG.F

kaˈtʃ-uva-x-a

raise-
IPFV-
IPRF-
3PL

ˈprikә-ta

trousseau.SG.F-
ART.SG.F

na

to

iˈdna

one.SG.F

ˈkola

cart.SG.F

sa

with

ˈkoɲ-et

horse.SG.M-
ART.SG.M



The horse would be hitched to a cart, with the bride’s trousseau in it,

Le cheval était attelé à une charette dans laquelle on mettait le trousseau,

Το άλογο ύστερα γύριζε το κάρο, ανέβαζαν τη *προίκα* σ'ένα κάρο με το άλογο

S36 stop écouter
i na ˈkoɲ-et mu ˈklavaxa dvæ kuˈlurje ˈdʲeva uˈpret

i

and

na

to

ˈkoɲ-et

horse.SG.M-
ART.SG.M

mu=

DAT.3SG.M

ˈkla-va-x-a

put-
IPFV-
IPRF-
3PL

dvæ

two

kuˈlurj-e

round.loaf-
PL

ˈdʲeva

here

uˈpret

in.front



and for the horse, in front of it, they would put two round loaves of bread,

et pour le cheval, on lui mettait devant deux pains ronds,

και στο άλογο έβαζαν δυό *κουλούρια* εδώ μπροστά

S37 stop écouter
ut ˈʎab-at ɟi ˈmʲasaxa za ˈkoɲ-et mu ɟi uˈbʲasaxa ˈdʲeva

ut

from

ˈʎab-at

bread.SG.M-
ART.SG.M

ɟi=

ACC.3PL

ˈmʲasa-x-a

knead-
IPRF-
3PL

za

for

ˈkoɲ-et

horse.SG.M-
ART.SG.M

mu=

DAT.3SG.M

ɟi=

ACC.3PL

uˈbʲasa-x-a

hung.PFV-
IPRF-
3PL

ˈdʲeva

here



bread, that was kneaded for the horse, and then attached to its neck,

du pain, on le pétrissait pour le cheval et on le lui accrochait ici,

από το ψωμί, τα ζύμωναν για το άλογο, τα κρεμούσαν εδώ

S38 stop écouter
kak tsæ ɟi uˈbʲasat tsuˈrace-to mu ɟi uˈbʲasaxa ˈdʲeva na ˈkoɲ-et

kak

how

tsæ

now

ɟi=

ACC.3PL

uˈbʲasa-t

hung.PFV-
3PL

tsuˈrac-e-to

earing.M (tur)-
PL-
ART.SG.N

mu=

DAT.3SG.M

ɟi=

ACC.3PL

uˈbʲasa-x-a

hung.PFV-
IPRF-
3PL

ˈdʲeva

here

na

to

ˈkoɲ-et

horse.SG.M-
ART.SG.M



like today earings are attached, before loaves of bread were attached to the horse’s neck.

comme on accroche maintenant les boucles d'oreilles, on accrochait les pains au cheval.

πως τώρα κρεμούν τα σκουλαρίκια, του τα κρεμούσαν εδώ, στο άλογο.

S39 stop écouter
i ˈsfadva-ta ˈvәrtiʃe i ˈkoɲ-et ˈvәrtiʃe utˈzat sa ˈprikә-ta ut niˈvʲastna-ta ˈprika

i

and

ˈsfadva-ta

wedding.SG.F-
ART.SG.F

ˈvәrti-ʃe

go.round-
IPRF.3SG

i

and

ˈkoɲ-et

horse.SG.M-
ART.SG.M

ˈvәrti-ʃe

turn.IPFV-
IPRF.3SG

utˈzat

from.behind

sa

with

ˈprikә-ta

trousseau.SG.F-
ART.SG.F

ut

from

niˈvʲast-na-ta

bride-
POSS.SG.F-
ART.SG.F

ˈprika

trousseau.SG.F



The rounds would turn, the horse would also turn, with the trousseau in the back, the bride’s trousseau.

Les rondes tournaient, le cheval tournait aussi, avec le trousseau derrière, le trousseau de la mariée.

Και ο γάμος γύριζε, και το άλογο γύριζε, από πίσω με την *προίκα*, της νύφης *προίκα*.

S40 stop écouter
ʃo ˈʝimaʃe səˈnduk oˈrɣanʲe ʃo ˈʝimaʃe tam ˈbʲaxa ˈsʲitʃci-to farləˈvane

ʃo

what

ˈʝima-ʃe

have-
IPRF.3SG

səˈnduk

chest.SG.M (mult)

oˈrɣanʲ-e

cover.M-
PL

ʃo

what

ˈʝima-ʃe

have-
IPRF.3SG

tam

there

ˈbʲa-x-a

be-
IPRF-
3PL

ˈsʲitʃci-to

everyone.PL-
ART.SG.N

farləˈvan-e

throw.PTCP-
PL



Whatever there was, a chest, covers, it was all displayed.

Ce qu'il y avait, un coffre, des couvertures, tout y était presenté.

Ο,τι είχε το *σεντούκι*, παπλώματα, ό,τι είχε, εκεί ήταν όλα ριγμένα.

S41 stop écouter
kak tsæ i ˈgledame tam ˈnadlo na iˈdni ˈmʲasta ˈoʃte ˈvәrte taˈka sa ˈkol-ta

kak

how

tsæ

now

i=

ACC.3PL

ˈgleda-me

watch.IPFV-
1PL

tam

there

ˈnadlo

down

na

to

iˈdni

one.PL

ˈmʲast-a

place.N-
PL

ˈoʃte

still/more

ˈvәrte

turn.IPFV.3SG

taˈka

like.this

sa

with

ˈkol-ta

cart.SG.F-
ART.SG.F



Like today, in some places one still sees carts turning like that.

Comme aujourd'hui, on voit à certains endroits encore une charrette qui tourne comme ça.

Όπως τώρα βλέπουμε εκεί κάτω σε κάτι μέρη, ακόμα γυρίζει έτσι με το κάρο.

S42 stop écouter
e ˈxodexa ˈsetna ˈdoma ci a ˈsfaʎat na niˈvʲast-ta ˈtʃukaʃe ˈtəpaŋ-to

e

INTERJ

ˈxode-x-a

go.IPFV-
IPRF-
3PL

ˈsetna

after

ˈdoma

at.home

ci=

PTL

a=

ACC.3SG.F

ˈsfaʎa-t

get.down.IPFV-
3PL

na

to

niˈvʲast-ta

bride.SG.F-
ART.SG.F

ˈtʃuka-ʃe

hit.IPFV-
IPRF.3SG

ˈtəpaŋ-to

drum.PL.M-
ART.SG.N



Then everyone would go to the house, the bride would be taken down from the horse, and the drums were beaten.

Après on allait à la maison, on faisait descendre la mariée, et le tambour sonnait.

Ε, πήγαιναν ύστερα σπίτι θα κατεβάσουν τη νύφη, χτυπούσε το νταούλι.

S43 stop écouter
ˈbæʃe taˈvatse ˈimaxme i ˈxrudlitsa sʲiˈmea sa krәs i uˈdgore ˈxabalka

ˈbæ-ʃe

be-
IPRF.3SG

taˈvatse

at.the.time

ˈima-x-me

have-
IPRF-
1PL

i

and

ˈxrudlitsa

xrudlitsa.SG.F

sʲiˈmea

===

sa

with

krәs

cross.SG.M

i

and

uˈdgore

up

ˈxabalka

apple.SG.F



We would also have a banner attached to crossed sticks with an apple on top.

Nous avions aussi une bannière accrochée à un bâton en croix avec au-dessus une pomme.

Ήταν τότε, είχαμε και "χρούντλιτσα", *σημαία* με σταυρό και πάνω μήλο.

S44 stop écouter
ˈama ˈxodeʃe uˈpret u ˈkәʃta tam da a ˈsfaʎat na niˈvʲast-ta na ˈzet-at

ˈama

when

ˈxode-ʃe

go.IPFV-
IPRF.3SG

uˈpret

in.front

u

at

ˈkәʃta

house.SG.F

tam

there

da

PTL

a=

ACC.3SG.F

ˈsfaʎa-t

get.down.IPFV-
3PL

na

to

niˈvʲast-ta

bride.SG.F-
ART.SG.F

na

to

ˈzet-at

groom.SG.M-
ART.SG.M



When we went to the house, the bridegroom would help the bride down,

Quand on allait à la maison, le marié faisait descendre la mariée,

*Άμα* έφτανε μπροστά στο σπίτι εκεί να την κατεβάσουν τη νύφη, στο γάμπρο

S45 stop écouter
a ˈzemaʃe ˈxabalka-ta a ˈfәrliʃe naˈzat

a=

ACC.3SG.F

ˈzema-ʃe

take.IPFV-
IPRF.3SG

ˈxabalka-ta

apple.SG.F-
ART.SG.F

a=

ACC.3SG.F

ˈfәrli-ʃe

throw-
IPRF.3SG

naˈzat

backwards



he would take the apple and throw it backwards.

il prenait la pomme et la jetait en arrière.

έπαιρνε το μήλο το πετούσε προς τα πίσω

S46 stop écouter
koj ci a ˈvemaʃe ˈxabalka-ta ˈʝimaʃe kaˈsmet

koj

who

ci=

PTL

a=

ACC.3SG.F

ˈvema-ʃe

take-
IPRF.3SG

ˈxabalka-ta

apple.SG.F-
ART.SG.F

ˈʝima-ʃe

have-
IPRF.3SG

kaˈsmet

luck.SG.M (mult)



Whoever caught the apple would have good luck.

Celui qui attrapait la pomme, cela lui portait chance.

όποιος θα έπαιρνε το μήλο είχε τύχη.

S47 stop écouter
na ˈzet-at gu ˈbritʃaxa u ˈsәbota na vitʃeˈr-ot u ˈsәbota u ˈklavaxa na ˈzet-at

na

to

ˈzet-at

groom.SG.M-
ART.SG.M

gu=

ACC.3SG.M

ˈbritʃa-x-a

shave.IPFV-
IPRF-
3PL

u

at

ˈsәbota

Saturday

na

to

vitʃeˈr-ot

evening.SG.M-
ART.SG.M

u

at

ˈsәbota

Saturday

u=

ACC.3SG.M

ˈkla-va-x-a

put-
IPFV-
IPRF-
3PL

na

to

ˈzet-at

groom.SG.M-
ART.SG.M



The bridegroom was shaved Saturday evening.

Le marié, on le rasait le samedi dans la soirée.

Το γαμπρό τον ξύριζαν το Σάββατο το βράδυ, το Σάββατο τον έβαζαν τον γαμπρό.

S48 stop écouter
a ci u ˈbritʃet tsæ na ˈzet-at i ˈʝidiʃe baˈrber-ət

a

INTERJ

ci=

PTL

u=

ACC.3SG.M

ˈbritʃe-t

shave.IPFV-
3PL

tsæ

now

na

to

ˈzet-at

groom.SG.M-
ART.SG.M

i

and

ˈʝidi-ʃe

come.IPFV-
IPRF.3SG

baˈrber-ət

barber.SG.M (mult)-
ART.SG.M



The bridegroom had to be shaved so the barber would come,

Le marié devait être rasé et alors le barbier arrivait,

Α, θα το ξυρίσουν τώρα τον γαμπρό και ερχόταν ο μπαρμπέρης

S49 stop écouter
ˈpeexa tam sa naˈvәrtәxa ˈpeexa ˈpʲasne i ˈfәrlexa tam kaˈdʲe ˈbeʃe uˈna ˈtaval-ta

ˈpee-x-a

sing-
IPRF-
3PL

tam

there

sa=

REFL

naˈvәrtә-x-a

turn.round-
IPRF-
3PL

ˈpee-x-a

sing-
IPRF-
3PL

ˈpʲasn-e

song.F-
PL

i

and

ˈfәrle-x-a

throw-
IPRF-
3PL

tam

there

kaˈdʲe

where

ˈbe-ʃe

be-
IPRF.3SG

uˈna

DEM.DIST.SG.F

ˈtaval-ta

tableclothe.SG.F (tur)-
ART.SG.F



people would sing, dance rounds, sing and throw on a tablecloth

les gens chantaient, faisaient des rondes, chantaient et jetaient (de l'argent) dans une sorte de nappe

τραγουδούσαν εκεί έκαναν κύκλο, τραγουδούσαν τραγούδια και έριχναν εκεί που ήταν εκείνη η πετσέτα

S50 stop écouter
ˈtaval-ta a ˈʝimaʃe ˈmajkәta a ˈʝimaʃe xaˈzәr ˈtaval-ta

ˈtaval-ta

tableclothe.SG.F (tur)-
ART.SG.F

a=

ACC.3SG.F

ˈʝima-ʃe

have-
IPRF.3SG

ˈmajkә-ta

mother.SG.F-
ART.SG.F

a=

ACC.3SG.F

ˈʝima-ʃe

have-
IPRF.3SG

xaˈzәr

ready.SG (tur)

ˈtaval-ta

tableclothe.SG.F (tur)-
ART.SG.F



– that the mother prepared –

- que la mère avait préparé -

την πετσέτα, η μάνα την είχε ετοιμάσει την πετσέτα

S51 stop écouter
ta i ta ˈtavla i za da uˈbritʃet na ˈzet-at

ta

DEM.MID.SG.F

i

be.3SG

ta

DEM.MID.SG.F

ˈtavla

tableclothe.SG.F (tur)

i

be.3SG

za

for

da

PTL

uˈbritʃe-t

shave.PFV-
3PL

na

to

ˈzet-at

groom.SG.M-
ART.SG.M



the tabelcloth was used when the bridegroom was shaved.

cette nappe servait quand on devait raser le marié.

αυτή είναι η πετσέτα για να τον ξυρίσουν τον γαμπρό.

S52 stop écouter
i a ˈdrәʒexa dvæ ˈʎudje tam dvæ po ˈmalce a ˈdrәʒexa ˈtaval-ta

i

and

a=

ACC.3SG.F

ˈdrәʒe-x-a

hold-
IPRF-
3PL

dvæ

two

ˈʎudje

people.PL

tam

there

dvæ

two

po

more

ˈmalc-e

little-
PL

a=

ACC.3SG.F

ˈdrәʒe-x-a

hold-
IPRF-
3PL

ˈtaval-ta

tableclothe.SG.F (tur)-
ART.SG.F



Two children would hold the tablecloth,

Deux enfants tenaient la nappe,

Και την κρατούσαν δυό άνθρωποι εκεί, δυό πιό μικροί την κρατούσαν την πετσέτα

S53 stop écouter
i ˈxodeʃe ˈdruɟ-et ˈfәrliʃe paˈri e ˈkolko paˈri ˈʝimaʃe ˈdruɟ-et

i

and

ˈxode-ʃe

go.IPFV-
IPRF.3SG

ˈdruɟ-et

other.SG.M-
ART.SG.M

ˈfәrli-ʃe

throw-
IPRF.3SG

paˈri

money.PL (tur)

e

INTERJ

ˈkolko

how.much

paˈri

money.PL (mult)

ˈʝima-ʃe

have-
IPRF.3SG

ˈdruɟ-et

other.SG.M-
ART.SG.M



and the others would come and throw money on it, how much money?

et les autres venaient, y jetaient de l'argent, combien d'argent ?

και πήγαινε ο άλλος έριχνε λεφτά, πόσα λεφτά είχε ο άλλος.

S54 stop écouter
ˈʝimaʃe iˈdna diˈkara iˈdno ˈfraŋgo pet ˈfraŋga aˈla i uˈno sa ˈbritʃiʃe

ˈʝima-ʃe

have-
IPRF.3SG

iˈdna

one.SG.F

diˈkara

ten.cents

iˈdno

one.SG.N

ˈfraŋgo

franc

pet

five

ˈfraŋga

franc.PL (mult)

aˈla

but

i

and

uˈno

DEM.DIST.SG.N

sa=

REFL

ˈbritʃi-ʃe

shave.IPFV-
IPRF.3SG



One, two centimes, a franc, five francs, and the person shaving

Un, deux centimes, un franc, cinq francs, et celui qui rasait

Είχε μια *δεκάρα*, ένα *φράγκο*, πέντε *φράγκα*, *αλλά* κι εκείνος που ξύριζε

S55 stop écouter
ˈsetna ˈtʃiniʃe ˈmnogo ˈgәndziʃe da naˈvәrve saˈxat-et da ˈdoj-at ˈʎuɟe-to da ˈfәrlet paˈri

ˈsetna

after

ˈtʃini-ʃe

do.IPFV-
IPRF.3SG

ˈmnogo

very

ˈgәndzi-ʃe

dawdle-
IPRF.3SG

da

PTL

naˈvәrve

pass.PFV.3SG

saˈxat-et

time/hour.SG.M (tur)-
ART.SG.M

da

PTL

ˈdoj-at

come.PFV-
3PL

ˈʎuɟe-to

people.PL-
ART.SG.N

da

PTL

ˈfәrle-t

throw-
3PL

paˈri

money.PL (mult)



would do it very slowly, so that the people would come and put money.

le faisait très lentement, pour que les gens viennent y mettre de l'argent.

ύστερα έκανε πολύ, αργοπορούσε, να περάσει η ώρα να έρθουν οι άνθρωποι να ρίξουν λεφτά.

S56 stop écouter
ˈama ˈgledaʃe ˈɲakui po sa ˈbæʃe paraˈlia udvaˈreite ˈmʲasto

ˈama

if

ˈgleda-ʃe

watch.IPFV-
IPRF.3SG

ˈɲakui

someone

po

more

sa=

REFL

ˈbæ-ʃe

be-
IPRF.3SG

paraˈlia

rich (mult)

udvaˈrei-te

open.PFV.IMP-
2PL

ˈmʲasto

place.SG.N



And when someone rich was spotted: “Make way!”

Quand on voyait quelqu'un de riche : "Ecartez-vous !"

*Άμα* έβλεπε κάποιον πιο, που ήταν παραλής "ανοίξτε μέρος"

S57 stop écouter
da ˈdoi ˈpetro da ˈretʃeme e daˈʃo ˈpetro ˈpetro ci ˈfәrle

da

PTL

ˈdoi

come.PFV.3SG

ˈpetro

PN.SG.M

da

PTL

ˈretʃe-me

say.PFV-
1PL

e

INTERJ

daˈʃo

why

ˈpetro

PN.SG.M

ˈpetro

PN.SG.M

ci=

PTL

ˈfәrle

throw.3SG



“Let Petro come”, for example. “But why Petro?” “Petro, he, will give money.”

"Que Petro vienne", par exemple. "Mais pourquoi Petro ?" "Petro, lui, il donnera de l'argent."

"να έρθει ο Πέτρος", ας πούμε, "και γιατί ο Πέτρος;" "γιατί ο Πέτρος θα ρίξει."

S58 stop écouter
tie ˈbʲaxa za baˈrber-et ɟi ˈzemaʃe baˈrber-et ɟi ˈzemaʃe

tie

DEM.MID.PL

ˈbʲa-x-a

be-
IPRF-
3PL

za

for

baˈrber-et

barber.SG.M (mult)-
ART.SG.M

ɟi=

ACC.3PL

ˈzema-ʃe

take.IPFV-
IPRF.3SG

baˈrber-et

barber.SG.M (mult)-
ART.SG.M

ɟi=

ACC.3PL

ˈzema-ʃe

take.IPFV-
IPRF.3SG



The money was for the barber, the barber would take it all.

Cet argent était pour le barbier, c'est le barbier qui le ramassait.

Αυτά ήταν για τον μπαρμπέρη, τα έπαιρνε ο μπαρμπέρης, τα έπαιρνε.

S59 stop écouter
e iˈdin den iˈdin fortoˈti tam u kuˈliba-ta kak bʲax bʲax sa ˈʒen-ta me

e

INTERJ

iˈdin

one.SG.M

den

day.SG.M

iˈdin

one.SG.M

fortoˈti

worker.SG.N

tam

there

u

at

kuˈliba-ta

shack.SG.F (mult)-
ART.SG.F

kak

how

bʲax

be.IPRF.1SG

bʲax

be.IPRF.1SG

sa

with

ˈʒen-ta

woman.SG.F-
ART.SG.F

=me

ACC.1SG



One day I was there, in my shack, with my wife,

Un jour, j'étais là, dans ma cabane, avec ma femme,

Και μια μέρα ένας *φορτωτής* εκεί στο σταύλο, εγώ ήμουν, ήμουν με τη γυναίκα μου

S60 stop écouter
e na vitʃeˈr-ot tsaˈɣa ˈmlәzaxme i mlaˈzame ˈkrave-te sa ˈmacen-ta tam

e

INTERJ

na

to

vitʃeˈr-ot

evening.SG.M-
ART.SG.M

tsaˈɣa

now

ˈmlәza-x-me

milk-
IPRF-
1PL

i

and

mlaˈza-me

milk-
1PL

ˈkrav-e-te

cow.F-
PL-
ART.PL

sa

with

ˈmacen-ta

machine.SG.F (tur)-
ART.SG.F

tam

there



and in the evening we milked the cows with the machine

et le soir, nous avons trait les vaches à la machine

και το βράδυ τώρα αρμέγαμε. Και αρμέγουμε τις αγελάδες με τη μηχανή εκεί

S61 stop écouter
iˈdin fortoˈti kaθaˈrisʲaʃe ˈimax tam dvæ tri ˈpogane ˈmʲasto

iˈdin

one.SG.M

fortoˈti

worker.SG.N

kaθaˈri-sʲa-ʃe

clean.IPFV-
LVM-
IPRF.3SG

ˈimax

have.IPRF.1SG

tam

there

dvæ

two

tri

three

ˈpogan-e

PL

ˈmʲasto

place.SG.N



and a worker was sweeping, I had a little field there

et un ouvrier balayait, j'avais là un petit champ

ένας *φορτωτής καθάριζε*, είχα εκεί δυό, τρία [... - στρέματα - ;] μέρη

S62 stop écouter
tam ɟi ˈpuʃtax ˈkrave-te ʝa tam da ˈpasat da uˈvәrkat ˈdene ˈnoʃce tam ˈbʲaxa

tam

there

ɟi=

ACC.3PL

ˈpuʃtax

send.IPRF.1SG

ˈkrav-e-te

cow.F-
PL-
ART.PL

ʝa

NOM.1SG

tam

there

da

PTL

ˈpasa-t

graze-
3PL

da

PTL

uˈvәrka-t

stay.PFV-
3PL

ˈdene

at.day

ˈnoʃce

at.night

tam

there

ˈbʲa-x-a

be-
IPRF-
3PL



and I would let the cows graze, day and night, they were there.

et là je laissais paître les vaches, jour et nuit, elles étaient là.

εκεί τις έστελνα τις αγελάδες εγώ, εκεί να βόσκουν μα [...] μέρα νύχτα εκεί ήταν.

S63 stop écouter
e i to fortoˈti-to kaθaˈrisʲaʃe tam utʃiˈsti ˈmʲasto-to ˈveʎe ˈmoj-ta ˈʒena

e

INTERJ

i

and

to

DEM.MID.SG.N

fortoˈti-to

worker.SG.N-
ART.SG.N

kaθaˈri-sʲa-ʃe

clean.IPFV-
LVM-
IPRF.3SG

tam

there

utʃiˈsti

clean.PFV.AOR.3SG

ˈmʲasto-to

place.SG.N-
ART.SG.N

ˈveʎe

say.IPFV.3SG

ˈmoj-ta

POSS.1SG-
ART.SG.F

ˈʒena

woman.SG.F



The worker was cleaning there, he finished cleaning. So my wife said:

L'ouvrier nettoyait par là. Il avait nettoyé. Alors ma femme dit :

Ε, αυτός ο *φορτωτής καθάριζε* εκεί, τα καθάρισε. Λέει η γυναίκα μου :

S64 stop écouter
tsæ aˈfu gu utʃiˈsti ʃo sa ˈvәrte ni znam ʃo sa ˈvәrte

tsæ

now

aˈfu

since

gu=

ACC.3SG.N

utʃiˈsti

clean.PFV.AOR.3SG

ʃo

what

sa=

REFL

ˈvәrte

turn.IPFV.3SG

ni

NEG

znam

know.1SG

ʃo

what

sa=

REFL

ˈvәrte

turn.IPFV.3SG



“Since he finished, why is he loitering here?” “I don’t know why he’s being so slow.”

"Puisqu'il a nettoyé, pourquoi est-ce qu'il traîne ici ?" "Je ne sais pas pourquoi il traîne."

"Τώρα *αφού* το καθάρισε, τι γυρίζει;" "δεν ξέρω γιατί γυρίζει"

S65 stop écouter
sa ˈvərte ˈveʎe kak ˈtʃiniʃe ˈtvoj-et ˈvujko

sa=

REFL

ˈvərte

turn.IPFV.3SG

ˈveʎe

say.IPFV.3SG

kak

how

ˈtʃini-ʃe

do.IPFV-
IPRF.3SG

ˈtvoj-et

POSS.2SG-
ART.SG.M

ˈvujko

mother's.brother.SG.M



“He’s being slow”, she said. “He’s doing what your uncle does.”

"Il traîne", dit-elle. "Il fait comme ton oncle."

"Γυρίζει", λέει. "Όπως έκανε ο θείος σου"

S66 stop écouter
ˈmoj-ta ˈʒena ˈʝimaʃe iˈdin ˈvujko baˈrber

ˈmoj-ta

POSS.1SG-
ART.SG.F

ˈʒena

woman.SG.F

ˈʝima-ʃe

have-
IPRF.3SG

iˈdin

one.SG.M

ˈvujko

mother's.brother.SG.M

baˈrber

barber.SG.M (mult)



My wife had an uncle who was a barber.

Ma femme avait un oncle qui était barbier.

Η γυναίκα μου είχε έναν θείο μπαρμπέρη

S67 stop écouter
ˈvujko te miˈxaʎ kaˈva ˈxodeʃe da u ˈbritʃe na ˈzet-et ˈveʎeʃe

ˈvujko-=te

mother's.brother.SG.M-
ACC.2SG

miˈxaʎ

PN.SG.M

kaˈva

when

ˈxode-ʃe

go.IPFV-
IPRF.3SG

da

PTL

u=

ACC.3SG.M

ˈbritʃe

shave.3SG

na

to

ˈzet-et

groom.SG.M-
ART.SG.M

ˈveʎe-ʃe

say.IPFV.3SG-
IPRF.3SG



Her uncle Mixal, when he would shave the bridegroom, would say:

Cet oncle Michal, lorsqu'il allait raser le marié, il disait :

ο θείος Μιχάλης, όταν πήγαινε να ξυρίσει το γαμπρό, έλεγε:

S68 stop écouter
kat tam tie eˈlate ˈneka ˈdoi to ˈdʲeva da ˈfәrle

kat

to

tam

there

tie

DEM.MID.PL

eˈla-te

===-
===

ˈneka

PART

ˈdoi

come.PFV.3SG

to

DEM.MID.SG.N

ˈdʲeva

here

da

PTL

ˈfәrle

throw.3SG



“Come everyone, let him come here and throw some money!”

"Venez, laisser le venir ici pour qu'il jette de lˈargent !"

"προς τα εκεί αυτοί, *ελάτε*, ας έρθει αυτός εδώ να ρίξει"

S69 stop écouter
i to ni ˈtʃaka tsaˈɣa da iˈzʎajme ni ˈvoŋga ut kuˈliba-ta da mu ˈplatime

i

and

to

DEM.MID.SG.N

ni=

DAT.1PL

ˈtʃaka

wait.3SG

tsaˈɣa

now

da

PTL

iˈzʎaj-me

come.out-
1PL

ni

NOM.1PL

ˈvoŋga

outside

ut

from

kuˈliba-ta

shack.SG.F (tur)-
ART.SG.F

da

PTL

mu=

DAT.3SG.M

ˈplati-me

pay-
1PL



Now he was waiting for us to leave the shack to pay him.

Lui aussi attend maintenant que nous sortions de la cabane pour le payer.

και αυτός μας περιμένει τώρα να βγούμε εμείς έξω από το στάβλο να τον πληρώσουμε

S70 stop écouter
za to a ˈtʃine ta ˈvәrte ˈveʎe berbeˈrisa tsæ ˈtuva

za

for

to

DEM.MID.SG.N

a=

ACC.3SG.F

ˈtʃine

do.IPFV.3SG

ta

DEM.MID.SG.F

ˈvәrte

turn.IPFV.3SG

ˈveʎe

say.IPFV.3SG

berbeˈrisa

tsæ

now

ˈtuva

here



That’s why he’s loitering.”

Voilà pourquoi il traînait ici.

γι'αυτό το κάνει αυτό, γυρίζει σαν τον μπαρμπέρη τώρα εδώ.

S71 stop écouter
i sa ˈsmeixme ni i to ˈveʎe ʃo sa ˈsmeite ʝa ˈveʎe tsæ sa ˈsmeite vi sa ˈsmeja ʝa

i

and

sa=

REFL

ˈsmei-x-me

laugh.IPFV-
IPRF-
1PL

ni

NOM.1PL

i

and

to

DEM.MID.SG.N

ˈveʎe

say.IPFV.3SG

ʃo

what

sa=

REFL

ˈsmei-te

laugh.IPFV-
2PL

ʝa

NOM.1SG

ˈveʎe

say.IPFV.3SG

tsæ

now

sa=

REFL

ˈsmei-te

laugh.IPFV-
2PL

vi

NOM.2PL

sa=

REFL

ˈsmeja

laugh.1SG

ʝa

NOM.1SG



And we laughed. So he said: “Why are you laughing? You’re laughing, I’m laughing too.”

Et nous riions, alors il dit : "Pourquoi riez-vous ? Vous riez, je ris aussi."

Και γελούσαμε εμείς, και αυτός λέει : "τι γελάτε; εγώ" λέει τώρα "γελάτε εσείς, γελάω εγώ"

S72 stop écouter
a ni ˈznaʃ ˈveʎe a zato sa ˈsmeime ni

a

CONJ

ni

NEG

ˈzna-ʃ

know-
2SG

ˈveʎe

say.IPFV.3SG

a

INTERJ

za-to

for-
DEM.MID.SG.N

sa=

REFL

ˈsmei-me

laugh.IPFV-
1PL

ni

NOM.1PL



“But you don’t know why we’re laughing.

"Mais tu ne sais pas pourquoi nous rions.

"Όμως δεν ξέρεις" λέει "γιατί γελάμε εμείς;

S73 stop écouter
a ˈgәntsiʃ ti raˈbot-ta tsaˈɣa da ˈdajem i paˈri i sa ˈsmeixme

a=

ACC.3SG.F

ˈgәntsi-ʃ

dawdle-
2SG

ti

NOM.2SG

raˈbot-ta

work.SG.F-
ART.SG.F

tsaˈɣa

now

da

PTL

ˈdaje-m

give.PFV-
1SG

i

and

paˈri

money.PL (mult)

i

and

sa=

REFL

ˈsmei-x-me

laugh.IPFV-
IPRF-
1PL



You’re loitering now so that we’ll give you money.” And we laughed.

Tu traînes maintenant pour qu'on te donne de l'argent." Et nous riions.

"την καθυστερείς εσύ την δουλειά τώρα να δώσουμε τα λεφτά" και γελούσαμε.

S74 stop écouter
ˈʝimaʃe ˈtuva ˈʝimaʃe ˈtuva ˈdʲeva ˈnare ˈʝimaʃe iˈdin dvæ ˈbratce ˈbʲaxa ˈtia

ˈʝima-ʃe

have-
IPRF.3SG

ˈtuva

here

ˈʝima-ʃe

have-
IPRF.3SG

ˈtuva

here

ˈdʲeva

here

ˈnare

up (in.the.mountain)

ˈʝima-ʃe

have-
IPRF.3SG

iˈdin

one.SG.M

dvæ

two

ˈbratc-e

brother.M-
PL

ˈbʲa-x-a

be-
IPRF-
3PL

ˈtia

DEM.MID.PL



(There were musicians) here, up in the hights, there were two brothers,

(Des musiciens,) il y en avait ici, là haut il y avait deux frères,

Είχε εδώ, είχε εδώ, εκεί πάνω είχε ένα δυό αδέρφια, ήταν αυτά

S75 stop écouter
ˈsfirixa mu ˈdavaxme paˈri

ˈsfiri-x-a

play.music-
IPRF-
3PL

mu=

DAT.3SG.M

ˈda-va-x-me

give-
IPFV-
IPRF-
1PL

paˈri

money.PL (mult)



they would play and we would give them money.

ils jouaient et nous leur donnions de l'argent.

έπαιζαν (κλαρίνο) τους δίναμε λεφτά.

S76 stop écouter
aˈla taˈvatse tia po ˈvetko ˈnemaʃe ɲa ni ˈveʎexa ˈkolko paˈri ci ni daʃ

aˈla

but

taˈvatse

at.the.time

tia

DEM.MID.PL

po

more

ˈvetko

beforehand

ˈnema-ʃe

not.have-
IPRF.3SG

ɲa

NEG

ni=

DAT.1PL

ˈveʎe-x-a

say.IPFV-
IPRF-
3PL

ˈkolko

how.much

paˈri

money.PL (mult)

ci=

PTL

ni=

DAT.1PL

da-ʃ

give.PFV-
2SG



But at the time, then, they didn’t ask how much we would give them.

Mais à l'époque, autrefois, ils ne nous demandaient pas combien on leur donnerait.

*Αλλά* τότε αυτοί, πιό παλιά, δεν είχε, δεν μας έλεγαν : "Πόσα λεφτά θα μας δώσεις;"

S77 stop écouter
ˈkolko paˈri ci ˈberexa arˈci da sa naˈrutʃet da sa naˈrutʃexa ˈrutʃexa

ˈkolko

how.much

paˈri

money.PL (mult)

ci=

PTL

ˈbere-x-a

gather.IPFV-
IPRF-
3PL

arˈci

===

da

PTL

sa=

REFL

naˈrutʃe-t

eat.PFV-
3PL

da

PTL

sa=

REFL

naˈrutʃe-x-a

eat.PFV-
IPRF-
3PL

ˈrutʃe-x-a

eat.IPFV-
IPRF-
3PL



How much money did they receive? They had food to eat, they ate,

Combien d'argent recevaient-ils ? Ils avaient à manger, ils mangeaient

Πόσα λεφτά θα μάζευαν, *αρκεί* να χορτάσουν, να χόρταιναν, έτρωγαν

S78 stop écouter
i ˈsetna paˈri mu ˈdavaxa ˈʎudɟe-to na nix mu ˈdavaxa

i

and

ˈsetna

after

paˈri

money.PL (mult)

mu=

DAT.3PL

ˈda-va-x-a

give-
IPFV-
IPRF-
3PL

ˈʎudɟe-to

people.PL-
ART.SG.N

na

to

nix

DAT.3PL

mu=

DAT.3PL

ˈda-va-x-a

give-
IPFV-
IPRF-
3PL



and then people gave them money, their own money.

et après les gens leur donnaient de l'argent, à eux.

και ύστερα λεφτά τους έδιναν οι άνθρωποι, σ'αυτούς τα έδιναν.

S79 stop écouter
ˈsetne tia iˈdin biˈɣa uˈmra ˈdruɟ-et ustaˈrʲaxa tia ˈzemaxme ut ˈgrad-at

ˈsetne

then

tia

DEM.MID.PL

iˈdin

one.SG.M

biˈɣa

leave.AOR.3SG

uˈmra

die.AOR.3SG

ˈdruɟ-et

other.SG.M-
ART.SG.M

ustaˈrʲa-x-a

get.old.PFV-
AOR-
3PL

tia

DEM.MID.PL

ˈzema-x-me

take.IPFV-
IPRF-
1PL

ut

from

ˈgrad-at

city.SG.M-
ART.SG.M



Then ne left, the other one died, the others got old and we would get (musicians) from the city.

Ensuite, l'un d'eux est parti, l'autre est mort, ils ont vieilli, et on prenait des musiciens de la ville.

Ύστερα αυτοί, ένας έφυγε, πέθανε, οι άλλοι γέρασαν αυτοί, παίρναμε από την πόλη.

S80 stop écouter
ut ɣuˈmenitsa ˈʝidaxa ut ˈdruze ˈmʲasta ut kaˈdʲe ci ˈnajme

ut

from

ɣuˈmenitsa

PN

ˈʝida-x-a

come.IPFV-
IPRF-
3PL

ut

from

ˈdruz-e

other.M-
PL

ˈmʲast-a

place.N-
PL

ut

from

kaˈdʲe

where

ci=

PTL

ˈnaj-me

find.PFV-
1PL



From Gumenitsa, or other places, wherever we could find them.

De Gumenitsa, d'autres endroits, là où nous trouvions.

Από την Γουμένισσα ερχότανε, από άλλα μέρη, απ'όπου θα βρούμε.

S81 stop écouter
ˈplaʃtexme ˈkolko

ˈplaʃte-x-me

pay.IPFV-
IPRF-
1PL

ˈkolko

how.much



We would pay, how much ...

On payait, combien ...

Πληρώναμε, πόσο;

S82 stop écouter
i u ˈgrad-et ˈsetne tie sa ˈvәrtexa na iˈdin kafeˈne ˈdʲeva u vaˈrdar-et

i

and

u

at

ˈgrad-et

town.SG.M-
ART.SG.M

ˈsetne

after

tie

DEM.MID.PL

sa=

REFL

ˈvәrte-x-a

turn.IPFV-
IPRF-
3PL

na

to

iˈdin

one.SG.M

kafeˈne

traditional.coffee.shop.SG.N (mult)

ˈdʲeva

here

u

at

vaˈrdar-et

PN-
ART.SG.M



And in town they could be found in a café, in Vardar.

Et dans la ville, on pouvait les trouver dans un café, là, à Vardar.

Και στην πόλη ύστερα αυτοί σύχναζαν σ'ένα καφενέ εκεί στο Βαρδάρι.

S83 stop écouter
sa ˈvәrvexme na iˈdin kafeˈne ˈveʎeme kaˈdʲe ci ˈpoime tsæ

sa=

REFL

ˈvәrve-x-me

pass.IPFV-
IPRF-
1PL

na

to

iˈdin

one.SG.M

kafeˈne

traditional.coffee.shop.SG.N (mult)

ˈveʎe-me

say.IPFV-
1PL

kaˈdʲe

where

ci=

PTL

ˈpoi-me

go.PFV-
1PL

tsæ

now



We would go at a cafe and we would say: now we will go,

On passait dans un café et nous disions : maintenant nous irons,

Περνούσαμε από ένα καφενέ, λέμε, πού θα πάμε τώρα;

S84 stop écouter
ci ˈpoime tam ci i ˈnaime na tie daulˈdʒie-to ˈbʲaxa ˈtuva ˈznaexa tie

ci=

PTL

ˈpoi-me

go.PFV-
1PL

tam

there

ci=

PTL

i=

ACC.3PL

ˈnai-me

find.PFV-
1PL

na

to

tie

DEM.MID.PL

daulˈdʒi-e-to

musician.M (mult)-
PL-
ART.SG.N

ˈbʲa-x-a

be-
IPRF-
3PL

ˈtuva

here

ˈznae-x-a

know-
IPRF-
3PL

tie

DEM.MID.PL



we will go there to get those musicians, and they were there, they knew.

nous irons là-bas chercher ces musiciens, et ils étaient là, ils savaient (que les clients viendraient là).

Θα πάμε εκεί να τους βρούμε αυτούς, τους νταουλτζήδες, ήταν εδώ, ήξεραν αυτοί.

S85 stop écouter
ɟi ˈzemaxme taˈvatse daulˈdʒie-to ˈkolko ˈdvæsta ˈfraŋga sto ˈfraŋga

ɟi=

ACC.3PL

ˈzema-x-me

take.IPFV-
IPRF-
1PL

taˈvatse

at.the.time

daulˈdʒi-e-to

musician.M (mult)-
PL-
ART.SG.N

ˈkolko

how.much

ˈdvæsta

two.hundred

ˈfraŋga

franc.PL (mult)

sto

hundred

ˈfraŋga

franc.PL



We would have them come and would give them – how much – two hundred francs, one hundred francs.

On les faisait venir et on leur donnait - combien - deux cents francs, cent francs.

Τους παίρναμε τότε τους νταουλτζήδες, πόσο, διακόσια *φράγκα*, εκατό *φράγκα*;

S86 stop écouter
i ʃo ci ˈberexa

i

and

ʃo

what

ci=

PTL

ˈbere-x-a

gather.IPFV-
IPRF-
3PL



As well as what people would give them.

en plus de ce que les gens leur donnaient.

Και ό,τι θα μάζευαν.

S87 stop écouter
na niˈvʲastə-ta mu i ˈklavaxa ˈdʲeva u saˈkac-et u fuˈstan-et

na

to

niˈvʲastə-ta

bride.SG.F-
ART.SG.F

mu=

DAT.3SG.M

i=

ACC.3PL

ˈkla-va-x-a

put-
IPFV-
IPRF-
3PL

ˈdʲeva

here

u

at

saˈkac-et

jacket.SG.M-
ART.SG.M

u

at

fuˈstan-et

dress.SG.M-
ART.SG.M



The bride, we would put money on the coat, on the dress,

À la mariée, on mettait l'argent sur la veste, sur la robe

Στις νύφες τα έβαζαν εδώ στο *σακκάκι*, στο *φουστάνι*.

S88 stop écouter
na dauˈldʒie-to mu i ˈklavaxa u ˈtʃel-to mu i zaˈʎapaxa

na

to

dauˈldʒi-e-to

musician.M (mult)-
PL-
ART.SG.N

mu=

DAT.PL

i=

ACC.3PL

ˈkla-va-x-a

put-
IPFV-
IPRF-
3PL

u

at

ˈtʃel-to

forehead.SG.N-
ART.SG.N

mu=

DAT.PL

i=

ACC.3PL

zaˈʎapa-x-a

stick.PFV-
IPRF-
3PL



and the musicians, we would stick bills to their foreheads.

et aux musiciens, on collait les billets au front.

Στους νταουλτζήδες τα έβαζαν στο μέτωπο, τους τα κολούσαν

S89 stop écouter
ˈama ˈʝimaʃe da ˈbʲaxa ˈkniɟine po ˈvice paˈri uˈno sa ˈbæʃe po tʃurbaˈdʒi ˈʝimaʃe

ˈama

if

ˈʝima-ʃe

have-
IPRF.3SG

da

PTL

ˈbʲa-x-a

be-
IPRF-
3PL

ˈkniɟin-e

by.paper-
PL

po

PTL

ˈvice

more

paˈri

money.PL (mult)

uˈno

DEM.DIST.SG.N

sa=

REFL

ˈbæ-ʃe

be-
IPRF.3SG

po

more

tʃurbaˈdʒi

rich (mult)

ˈʝima-ʃe

have-
IPRF.3SG



When there were bills, the richest had them

Quand il y avait des billets, ceux qui étaient plus riches en avaient,

*άμα* είχε και ήταν χάρτινα πιο πολλά λεφτά, και εκείνος που ήταν πιο πλούσιος, είχε

S90 stop écouter
ˈdruzi-te mu ˈdavaxa uˈnie ˈdʒinɟin-te ˈfraŋga

ˈdruz-i-te

other-
PL-
ART.PL

mu=

DAT.3SG.M

ˈda-va-x-a

give-
IPFV-
IPRF-
3PL

uˈnie

DEM.DIST.3PL

ˈdʒinɟin-te

by.metal (mult)-
ART.PL

ˈfraŋga

franc.PL (mult)



the others would give coins.

les autres lui donnaient des pièces.

οι άλλοι τους έδιναν εκείνα τα κέρματα.

S91 stop écouter
ˈdruɟ-et pak ˈʝimaʃe po ˈvice paˈri mu i zaˈʎapaʃe u ˈtʃel-to

ˈdruɟ-et

other.SG.M-
ART.SG.M

pak

INTERJ

ˈʝima-ʃe

have-
IPRF.3SG

po

PTL

ˈvice

more

paˈri

money.PL (mult)

mu=

DAT.3SG.M

i=

ACC.3PL

zaˈʎapa-ʃe

stick.PFV-
IPRF.3SG

u

at

ˈtʃel-to

forehead.SG.N-
ART.SG.N



Those who had the most money would stick it to the foreheads

Ceux qui avaient plus d'argent le lui collaient au front

Ο άλλος πάλι είχε πιό πολλά λεφτά τους τα κολλούσε στο μέτωπο

S92 stop écouter
uˈno ˈveʎeʃe ˈneka mi i ˈʎapat arˈci paˈri da ˈzemam

uˈno

DEM.DIST.SG.N

ˈveʎe-ʃe

say.IPFV-
IPRF.3SG

ˈneka

PTL

mi=

DAT.1SG

i=

ACC.3PL

ˈʎapa-t

stick.IPFV-
3PL

arˈci

===

paˈri

money.PL (mult)

da

PTL

ˈzema-m

take.IPFV-
1SG



and the musician would say: stick it to my forehead, oh for some money!

et le musicien disait : "qu'on me le colle au front, pourvu que j'aie de l'argent !"

εκείνος έλεγε "ας μου τα κολλάνε, *αρκεί* λεφτά να παίρνω!"