La soie


Lecture en continu :

Transcription par phrase


Traduction par phrase
fr en ELL
Transcription du texte complet


Traduction du texte complet
fr en FR
Mots

Gloses
en


Mots en italique = Mots des langues de contact
kuˈprina taˈvakatse ˈmajka me tʃiˈniʃe kuˈprina
ˈimaʃe kuˈkuʎ ɲa u ˈtʃiniʃe kuˈprina
ˈmajka me ˈtʃiniʃe kuˈkuʎe ne
ˈsʲæme-to ut iˈdna-ta guˈdina za u ˈdruga-ta guˈdina uˈstavaʃe idaˈmәrәtʃka
koj iˈzʎavaʃe po ˈxubof kuˈkuʎ uˈno sa iˈzʎavaʃe po ˈxubof kuˈkuʎ
ut uˈno uˈstavaʃe ˈsʲeme ˈmajka me
kuˈkuʎ-et u ˈklavaʃe ˈsetne kuˈkuʎ-et sa ˈtʃiniʃe iˈzʎavaʃe iˈdna paˈruna
i a zaˈtvoreʃe dvæ tri papəˈrune ɟi zaˈtvoreʃe na iˈdno ˈmʲasto
uˈnie ˈsetne ˈsnesaxa ˈmalce ˈmalce ˈmnogo ˈmalce
i ɟi suˈbereʃe
ˈsetne ˈtuva ˈnosʲiʃe iˈdin ˈtuva ˈbæʃe xadʒiˈmitʃu
a to aˈlana-ta ˈtuva ˈbæʃe xaˈdʒimitʃu ˈveʎexa taˈvakatse ˈnosʲiʃe kuˈtie
a ˈtolko iˈdni kuˈtie
pulˈvina kuˈtia ˈisʲkaʃ tʃiˈrek kuˈtia ˈisʲkaʃ ˈtsʲala kuˈtia ˈisʲkaʃ
ˈdavaʃe ˈsʲeme i ɟi ˈzemaʃe ˈsetne ˈmajka me ˈdoma
u ˈklavaʃe ˈtvatse ˈnemaʃe da ˈklajme
u ˈklavaʃe ˈmajka me ˈdʲeva u ˈmiʃce-te uˈdol ˈsʲeme-to
na iˈdna na iˈdna ˈbalmitʃka i zaˈvivaʃe taˈka i ˈklavaʃe ˈdʲeva sa iˈʃtopliʃe uˈno
sa naˈpravəxa ˈtsərftʃe-ta ˈmalce
ˈkolko iˈdna ˈmalka məˈrafka sa naˈpravaxa uˈnie
e na iˈdin ˈkanistro pʎiˈten sa ut kaˈlamɲe ˈkanistro i ˈklavaʃe tam
i ut ˈmura ˈlista dəp i to
i ˈsʲatʃʃe ˈmajka me tam i ˈklavaʃe iˈdin ˈkanistro
ˈsetne ut tʃˈtire pet dni uˈnie naˈrastəxa sa naˈpravəxa po guˈʎæme
ɟi ˈklavaʃe na dvæ ˈmʲasta ˈsetne i ˈklavaʃe na ˈtriste ˈmʲasta
ˈama ˈʝimaxme po ˈvice ˈsʲæme po ˈvice kuˈkuʎe
udˈgore u ˈkәʃt-tə ˈklavaxme ud vo ˈkrai u uˈno ˈkrai ˈokolo ˈokolo çem uˈdol çem uˈdgore
ˈkutu diˈvaɲa dvæ
i ˈklavaxme kalmoˈtie sa kaˈlam pleˈteɲe kalmoˈtie ˈtolko ʃiˈroce i ˈdləɟe dvæ ˈmetra
i ˈklava(x)me tam ˈsetne ˈxodʲexme ˈsʲætʃixme ˈlista ut ˈmur-ta
ˈpәrtʃci-te ɟi ˈsʲætʃixme
i kaˈva ˈbʲaxa po ˈmalce ɟi ˈtʃinaxme ˈlista ˈlista
ˈsetne ˈama naˈrastaxa po guˈʎeme ˈtsʲtaʎe
ˈama naˈrastaxa ˈsetne ˈmnogo i ˈfәrʎaxme taˈka
kak ˈbʲaxa ˈprәtʃce ˈtsʲæle ˈprәtʃce
aˈfu ˈgleda(x)me ˈoti ˈfaʒ da ˈrutʃat zaˈpirəxa
da ni ˈrutʃexa ˈtolko ˈveʎe()
tsæ zaˈpraxa tsæ ci ˈpoime da ˈbereme ˈbiʎek
ˈbiʎek ˈberexme i gu ˈfәrʎaxme tam uˈdgore
i tia sa ˈbʲaxa ˈbubi-te ˈxodexa tam u ˈpravexa kuˈkuʎ-et
A propos de la soie. A l'époque, ma mère faisait de la soie.
Elle avait des chenilles, ce n'est pas qu'elle faisait de la soie,
ma mère élevait des chenilles, oui.
D'une année à l'autre, quelques œufs étaient conservés.
De ceux qui donnaient de meilleures chenilles,
ma mère prenait de ces œufs-là.
Après, elle soignait les chenilles, et de chaque chenille sortait un papillon
et elle enfermait deux ou trois papillons dans un endroit
et ensuite, ils pondaient de tout petits vers
et elle les ramassait.
Après, ici un certain Hadjimitso apportait
- là où se trouve ce champ, c'était chez Hadjimitsio on disait à l'époque - il apportait des boîtes
des boîtes grandes comme ça.
"Veux-tu une demi-boîte, un quart ou une boîte entière ?"
Il donnait des œufs et après ma mère les prenait à la maison
et elle mettait - à l'époque il n'y avait rien pour les mettre -
ma mère mettait les œufs là, sous les aisselles.
dans un morceau de tissu, elle les couvrait comme ça et ils se réchauffaient
et on obtenait de petits vers ;
ils avaient la taille d'une petite fourmi.
Et elle les mettait là dans un panier en osier tressé,
et avec des feuilles de mûrier, c'est un arbre,
ma mère les coupait et les mettait dans un panier.
Quelques jours plus tard, les vers grandissaient, ils devenaient plus grands.
Elle en mettait à deux ou trois endoits différents
Si nous avions plus d'œufs, nous avions plus de chenilles
nous en mettions en haut de la maison, ici et là, aussi bien en bas qu'en haut
sur deux espèces de divans
et nous mettions des tapis en osier - de rosiers tressé - larges comme ça et longs de deux mètres,
nous les mettions là et après nous allions couper des feuilles de mûrier
on coupait des bâtons,
quand ils étaient plus petits, nous les détachions feuille par feuille
après quand ils grandissaient, des branches plus grandes
s'ils grandissaient beaucoup nous les jetions comme ça
comme s'ils étaient des bâtons, des bâtons entiers.
Puis lorsque nous regardions les vers commencer à manger, ils s'arrêtaient,
ils ne mangeaient pas autant, alors nous nous disions :
ils se sont arrêtés, maintenant nous allons ramasser des feuilles.
On ramassait des feuilles et on en jetait par-dessus.
Et les vers se rassemblaient tout autour et ils donnaient des chenilles.
About silk. At the time, my mother made silk.
She had silkworms, she isn’t the one who made the silk.
My mother raised silkworms, yes.
From one year to the next, a few eggs were kept,
out of those which gave the best silkworms,
those are the eggs my mother took.
Afterwards, she took care of the silkworms, and from each one a butterfly would come out
and she would enclose two or three butterflies in a certain place
and then, they would lay little tiny silkworms,
and she would gather them.
Afterwards, here a certain Hadjimitsio would bring
– there where that field is, that was Hadjimitsio’s house we would say at the time – he would bring boxes
boxes that big.
“Do you want a half box, a quarter or a whole box?”
He would give the eggs, then my mother would bring them home
and she would put them – at the time there wasn’t anything to put them in –
she would put them over there, under the armpits.
She would cover them with a cloth, like this and they would get warm
and we would get little worms;
they were the size of a small ant.
She would put them there in a basket, in a woven wicker basket,
with mulberry leaves, from a tree,
my mother would cut them and put them in a basket.
After a few days, the worms would grow, they would get bigger.
She would put them in two or three different places.
If we had more eggs, we had more worms.
We would put some at the top of the house, here and there, downstairs and upstairs
like two divans
and we would set out rose tree mats – woven wicker – wide like this and two meters long,
we would put them there and would then go cut mulberry leaves
we would cut sticks
when they were smaller, we would take the leaves off, one by one
then, when they got bigger, we would put the whole branch in
if they grew a lot, we would throw them in like that,
as they were, sticks, whole branches.
Then when we would watch the worms begin to eat, then they would stop,
they wouldn’t eat as much, so we would say:
they have stopped, let’s go get leaves.
We would gather leaves and throw them on top.
And the worms would all gather around and would give the little ones.
Μετάξι, τότε, η μάνα μου έκανε μετάξι.
Είχε *κουκούλι*, δεν το έκανε μετάξι
η μάνα μου έκανε *κουκούλια, ναι*.
Ο σπόρος από τη μια χρονιά για την άλλη χρονιά άφηνε λιγάκι
όποιο έβγαινε πιο καλό *κουκούλι*, εκείνο θα το άφηνε, πιο καλό *κουκούλι*.
Από εκείνο άφηνε σπόρο η μάνα μου.
Το *κουκούλι* το έβαζε ύστερα, το *κουκούλι* γινότανε, έβγαινε μια πεταλούδα.
Και την έκλεινε, μια, δυό πεταλούδες, τις έκλεινε σ'ένα μέρος.
Εκείνες ύστερα γεννούσαν μικρά, μικρά, πολύ μικρά
και τα μάζευε.
Ύστερα έφερνε εδώ, κάποιος εδώ ήταν, Χατζημήτσιος
σ'αυτή την αλάνα εδώ ήταν ο Χατζημήτσιος, λέγανε τότε έφερνε κουτιά
α, τόσο κάτι κουτιά
μισό κουτί θέλεις, ένα τέταρτο κουτί θέλεις, ολόκληρο κουτί θέλεις.
Έδινε σπόρους και τους έπαιρνε ύστερα η μάνα μου σπίτι
τους έβαζε, τότε, δεν είχε, να βάλουμε
τους έβαζε η μάνα μου, εδώ κάτω στις μασχάλες τους σπόρους
σ'ένα κουρελάκι, το τύλιζε έτσι, το έβαζε εδώ, εδώ ζεσταίνονταν εκείνο.
Γίνονταν μικρά σκουληκάκια
όσο ένα μικρό μυρμήγκι γίνονταν εκείνα
και σε ένα πανέρι, πλεγμένο από *καλάμια πανέρι*, τα έβαζε εκεί.
Και φύλλα από *μουριά*, δέντρο είναι αυτό,
και έκοβε η μάνα μου εκεί και έβαζε ένα *πανέρι*.
Ύστερα από τέσσερις, πέντε μέρες εκείνα μεγάλωναν, γίνονταν πιό μεγάλα.
Τα έβαζε σε δύο μέρη, ύστερα τα έβαζε σε τρία μέρη.
*Άμα* είχαμε πιο πολύ σπόρο, πιό πολλά *κουκούλια*
πάνω στο σπίτι βάζαμε, σ'αυτό το μέρος, σ'εκείνο το μέρος, και κάτω, και πάνω,
σαν ντιβάνια δυό.
Και βάζαμε *καλαμωτές*, με *καλάμια* πλεγμένες, *καλαμωτές* τόσο φαρδιές και μακριές δυό μέτρα.
Τις βάζαμε εκεί, ύστερα πηγαίναμε κόβαμε φύλλα από τη *μουριά*
τις βέργες τις κόβαμε
και όταν ήταν πιό μικρά τις κάναμε φύλλα, φύλλα.
Ύστερα *άμα* μεγάλωναν, πιό μεγάλα κλαδιά
*άμα* μεγάλωναν ύστερα πολύ, τα ρίχναμε έτσι,
όπως ήταν βέργες, ολόκληρες βέργες.
*Αφού* βλέπαμε *ότι* αρχίζει να τρώνε, σταματούσαν
να μη τρώνε τόσο, λέγαμε :
"Τώρα σταμάτησαν, τώρα θα πάμε να μαζέψουμε χόρτα."
Μαζεύαμε χόρτα και τα ρίχναμε εκεί πάνω.
Και αυτά γινόντουσαν, οι κάμπιες πήγαιναν εκεί, έφτιαχναν το *κουκούλι*.
S1 stop écouter
kuˈprina taˈvakatse ˈmajka me tʃiˈniʃe kuˈprina

kuˈprina

silk.SG.F

taˈvakatse

at.the.time

ˈmajka

mother.SG.F

=me

ACC.1SG

tʃiˈni-ʃe

do.PFV-
IPRF.3SG

kuˈprina

silk.SG.F



About silk. At the time, my mother made silk.

A propos de la soie. A l'époque, ma mère faisait de la soie.

Μετάξι, τότε, η μάνα μου έκανε μετάξι.

S2 stop écouter
ˈimaʃe kuˈkuʎ ɲa u ˈtʃiniʃe kuˈprina

ˈima-ʃe

have-
IPRF.3SG

kuˈkuʎ

cocoon.SG.M

ɲa

NEG

u=

ACC.3SG.M

ˈtʃini-ʃe

do.IPFV-
IPRF.3SG

kuˈprina

silk.SG.F



She had silkworms, she isn’t the one who made the silk.

Elle avait des chenilles, ce n'est pas qu'elle faisait de la soie,

Είχε *κουκούλι*, δεν το έκανε μετάξι

S3 stop écouter
ˈmajka me ˈtʃiniʃe kuˈkuʎe ne

ˈmajka

mother.SG.F

=me

ACC.1SG

ˈtʃini-ʃe

do.IPFV-
IPRF.3SG

kuˈkuʎ-e

cocoon-
PL

ne

yes



My mother raised silkworms, yes.

ma mère élevait des chenilles, oui.

η μάνα μου έκανε *κουκούλια, ναι*.

S4 stop écouter
ˈsʲæme-to ut iˈdna-ta guˈdina za u ˈdruga-ta guˈdina uˈstavaʃe idaˈmәrәtʃka

ˈsʲæme-to

seed.SG.N-
ART.SG.N

ut

from

iˈdna-ta

one.SG.F-
ART.SG.F

guˈdina

year.SG.F

za

for

u

at

ˈdrug-a-ta

other-
SG.F-
ART.SG.F

guˈdina

year.SG.F

uˈsta-va-ʃe

remain-
IPFV-
IPRF.3SG

idaˈmәrәtʃka

a.little.DIM



From one year to the next, a few eggs were kept,

D'une année à l'autre, quelques œufs étaient conservés.

Ο σπόρος από τη μια χρονιά για την άλλη χρονιά άφηνε λιγάκι

S5 stop écouter
koj iˈzʎavaʃe po ˈxubof kuˈkuʎ uˈno sa iˈzʎavaʃe po ˈxubof kuˈkuʎ

koj

who

iˈzʎa-va-ʃe

come.out.IPFV-
IPFV-
IPRF.3SG

po

more

ˈxubof

nice.SG.M

kuˈkuʎ

cocoon.SG.M

uˈno

DEM.DIST.SG.N

sa=

REFL

iˈzʎa-va-ʃe

come.out.IPFV-
IPFV-
IPRF.3SG

po

more

ˈxubof

nice.SG.M

kuˈkuʎ

cocoon.SG.M



out of those which gave the best silkworms,

De ceux qui donnaient de meilleures chenilles,

όποιο έβγαινε πιο καλό *κουκούλι*, εκείνο θα το άφηνε, πιο καλό *κουκούλι*.

S6 stop écouter
ut uˈno uˈstavaʃe ˈsʲeme ˈmajka me

ut

from

uˈno

DEM.DIST.SG.N

uˈsta-va-ʃe

remain-
IPFV-
IPRF.3SG

ˈsʲeme

seed.SG.N

ˈmajka

mother.SG.F

=me

ACC.1SG



those are the eggs my mother took.

ma mère prenait de ces œufs-là.

Από εκείνο άφηνε σπόρο η μάνα μου.

S7 stop écouter
kuˈkuʎ-et u ˈklavaʃe ˈsetne kuˈkuʎ-et sa ˈtʃiniʃe iˈzʎavaʃe iˈdna paˈruna

kuˈkuʎ-et

cocoon.SG.M-
ART.SG.M

u=

ACC.3SG.M

ˈkla-va-ʃe

put-
IPFV-
IPRF.3SG

ˈsetne

then

kuˈkuʎ-et

cocoon.SG.M-
ART.SG.M

sa=

REFL

ˈtʃini-ʃe

do.IPFV-
IPRF.3SG

iˈzʎa-va-ʃe

come.out.IPFV-
IPFV-
IPRF.3SG

iˈdna

one.SG.F

paˈruna

butterfly.SG.F



Afterwards, she took care of the silkworms, and from each one a butterfly would come out

Après, elle soignait les chenilles, et de chaque chenille sortait un papillon

Το *κουκούλι* το έβαζε ύστερα, το *κουκούλι* γινότανε, έβγαινε μια πεταλούδα.

S8 stop écouter
i a zaˈtvoreʃe dvæ tri papəˈrune ɟi zaˈtvoreʃe na iˈdno ˈmʲasto

i

and

a=

ACC.3SG.F

zaˈtvore-ʃe

close-
IPRF.3SG

dvæ

two.F

tri

three

papəˈrun-e

butterfly.F-
PL

ɟi=

ACC.3PL

zaˈtvore-ʃe

close-
IPRF.3SG

na

to

iˈdno

one.SG.N

ˈmʲasto

place.SG.N



and she would enclose two or three butterflies in a certain place

et elle enfermait deux ou trois papillons dans un endroit

Και την έκλεινε, μια, δυό πεταλούδες, τις έκλεινε σ'ένα μέρος.

S9 stop écouter
uˈnie ˈsetne ˈsnesaxa ˈmalce ˈmalce ˈmnogo ˈmalce

uˈnie

DEM.DIST.PL

ˈsetne

after

ˈsnesa-x-a

lay.PFV-
IPRF-
3PL

ˈmalc-e

little-
PL

ˈmalc-e

little-
PL

ˈmnogo

very

ˈmalc-e

little-
PL



and then, they would lay little tiny silkworms,

et ensuite, ils pondaient de tout petits vers

Εκείνες ύστερα γεννούσαν μικρά, μικρά, πολύ μικρά

S10 stop écouter
i ɟi suˈbereʃe

i

and

ɟi=

ACC.3PL

suˈbere-ʃe

gather.PFV-
IPRF.3SG



and she would gather them.

et elle les ramassait.

και τα μάζευε.

S11 stop écouter
ˈsetne ˈtuva ˈnosʲiʃe iˈdin ˈtuva ˈbæʃe xadʒiˈmitʃu

ˈsetne

after

ˈtuva

here

ˈnosʲi-ʃe

bring.IPFV-
IPRF.3SG

iˈdin

one.SG.M

ˈtuva

here

ˈbæ-ʃe

be-
IPRF.3SG

xadʒiˈmitʃu

PN.M



Afterwards, here a certain Hadjimitsio would bring

Après, ici un certain Hadjimitso apportait

Ύστερα έφερνε εδώ, κάποιος εδώ ήταν, Χατζημήτσιος

S12 stop écouter
a to aˈlana-ta ˈtuva ˈbæʃe xaˈdʒimitʃu ˈveʎexa taˈvakatse ˈnosʲiʃe kuˈtie

a

INTERJ

to

DEM.MID.SG.N

aˈlana-ta

field.SG.F (mult)-
ART.SG.F

ˈtuva

here

ˈbæ-ʃe

be-
IPRF.3SG

xaˈdʒimitʃu

PN.M

ˈveʎe-x-a

say-
IPRF-
3PL

taˈvakatse

at.the.time

ˈnosʲi-ʃe

bring.IPFV-
IPRF.3SG

kuˈti-e

box.F (mult)-
PL



– there where that field is, that was Hadjimitsio’s house we would say at the time – he would bring boxes

- là où se trouve ce champ, c'était chez Hadjimitsio on disait à l'époque - il apportait des boîtes

σ'αυτή την αλάνα εδώ ήταν ο Χατζημήτσιος, λέγανε τότε έφερνε κουτιά

S13 stop écouter
a ˈtolko iˈdni kuˈtie

a

INTERJ

ˈtolko

that.much

iˈdni

one.PL

kuˈti-e

box.F (mult)-
PL



boxes that big.

des boîtes grandes comme ça.

α, τόσο κάτι κουτιά

S14 stop écouter
pulˈvina kuˈtia ˈisʲkaʃ tʃiˈrek kuˈtia ˈisʲkaʃ ˈtsʲala kuˈtia ˈisʲkaʃ

pulˈvina

half.SG.F

kuˈtia

box.SG.F (mult)

ˈisʲka-ʃ

want.IPFV-
2SG

tʃiˈrek

quarter (tur)

kuˈtia

box.SG.F (mult)

ˈisʲka-ʃ

want.IPFV-
2SG

ˈtsʲal-a

entire-
F

kuˈtia

box.SG.F (mult)

ˈisʲka-ʃ

want.IPFV-
2SG



“Do you want a half box, a quarter or a whole box?”

"Veux-tu une demi-boîte, un quart ou une boîte entière ?"

μισό κουτί θέλεις, ένα τέταρτο κουτί θέλεις, ολόκληρο κουτί θέλεις.

S15 stop écouter
ˈdavaʃe ˈsʲeme i ɟi ˈzemaʃe ˈsetne ˈmajka me ˈdoma

ˈda-va-ʃe

give-
IPFV-
IPRF.3SG

ˈsʲeme

seed.SG.N

i

and

ɟi=

ACC.3PL

ˈzema-ʃe

take-
IPRF.3SG

ˈsetne

after

ˈmajka

mother.SG.F

=me

ACC.1SG

ˈdoma

at.home



He would give the eggs, then my mother would bring them home

Il donnait des œufs et après ma mère les prenait à la maison

Έδινε σπόρους και τους έπαιρνε ύστερα η μάνα μου σπίτι

S16 stop écouter
u ˈklavaʃe ˈtvatse ˈnemaʃe da ˈklajme

u=

ACC.3SG.N

ˈkla-va-ʃe

put-
IPFV-
IPRF.3SG

ˈtvatse

at.the.time

ˈnema-ʃe

not.have-
IPRF.3SG

da

PTL

ˈklaj-me

put.PFV-
1PL



and she would put them – at the time there wasn’t anything to put them in –

et elle mettait - à l'époque il n'y avait rien pour les mettre -

τους έβαζε, τότε, δεν είχε, να βάλουμε

S17 stop écouter
u ˈklavaʃe ˈmajka me ˈdʲeva u ˈmiʃce-te uˈdol ˈsʲeme-to

u=

ACC.3SG.N

ˈkla-va-ʃe

put-
IPFV-
IPRF.3SG

ˈmajka

mother.SG.F

=me

ACC.1SG

ˈdʲeva

here

u

at

ˈmiʃc-e-te

armpit.SG.F-
PL-
ART.PL

uˈdol

down

ˈsʲeme-to

seed.SG.N-
ART.SG.N



she would put them over there, under the armpits.

ma mère mettait les œufs là, sous les aisselles.

τους έβαζε η μάνα μου, εδώ κάτω στις μασχάλες τους σπόρους

S18 stop écouter
na iˈdna na iˈdna ˈbalmitʃka i zaˈvivaʃe taˈka i ˈklavaʃe ˈdʲeva sa iˈʃtopliʃe uˈno

na

to

iˈdna

one.SG.F

na

to

iˈdna

one.SG.F

ˈbalmitʃka

bundle.DIM.SG.F

i=

ACC.3PL

zaˈviva-ʃe

roll.IPFV-
IPRF.3SG

taˈka

like.this

i=

ACC.3PL

ˈkla-va-ʃe

put-
IPFV-
IPRF.3SG

ˈdʲeva

here

sa=

REFL

iˈʃtopli-ʃe

heat.PFV-
IPRF.3SG

uˈno

DEM.DIST.SG.N



She would cover them with a cloth, like this and they would get warm

dans un morceau de tissu, elle les couvrait comme ça et ils se réchauffaient

σ'ένα κουρελάκι, το τύλιζε έτσι, το έβαζε εδώ, εδώ ζεσταίνονταν εκείνο.

S19 stop écouter
sa naˈpravəxa ˈtsərftʃe-ta ˈmalce

sa=

REFL

naˈpravə-x-a

make.PFV-
IPRF-
3PL

ˈtsərftʃe-ta

worm.DIM.M-
ART.PL

ˈmalc-e

little-
PL



and we would get little worms;

et on obtenait de petits vers ;

Γίνονταν μικρά σκουληκάκια

S20 stop écouter
ˈkolko iˈdna ˈmalka məˈrafka sa naˈpravaxa uˈnie

ˈkolko

how.much

iˈdna

one.SG.F

ˈmalk-a

little-
SG.F

məˈrafka

ant.SG.F

sa=

REFL

naˈprava-x-a

make.PFV-
IPRF-
3PL

uˈnie

DEM.DIST.PL



they were the size of a small ant.

ils avaient la taille d'une petite fourmi.

όσο ένα μικρό μυρμήγκι γίνονταν εκείνα

S21 stop écouter
e na iˈdin ˈkanistro pʎiˈten sa ut kaˈlamɲe ˈkanistro i ˈklavaʃe tam

e

INTERJ

na

to

iˈdin

one.SG.M

ˈkanistro

basket.SG

pʎiˈten

weaved.PTCP.SG.M

sa

with

ut

from

kaˈlamɲ-e

rose.tree-
PL

ˈkanistro

basket.SG

i

and

ˈkla-va-ʃe

put-
IPFV-
IPRF.3SG

tam

there



She would put them there in a basket, in a woven wicker basket,

Et elle les mettait là dans un panier en osier tressé,

και σε ένα πανέρι, πλεγμένο από *καλάμια πανέρι*, τα έβαζε εκεί.

S22 stop écouter
i ut ˈmura ˈlista dəp i to

i

and

ut

from

ˈmura

mulberry.tree.SG.F

ˈlist-a

leaf.M-
PL

dəp

tree.SG.M

i

be.3SG

to

DEM.MID.SG.N



with mulberry leaves, from a tree,

et avec des feuilles de mûrier, c'est un arbre,

Και φύλλα από *μουριά*, δέντρο είναι αυτό,

S23 stop écouter
i ˈsʲatʃʃe ˈmajka me tam i ˈklavaʃe iˈdin ˈkanistro

i=

ACC.3PL

ˈsʲatʃ-ʃe

cut-
IPRF.3SG

ˈmajka

mother.SG.F

=me

ACC.1SG

tam

there

i

and

ˈkla-va-ʃe

put-
IPFV-
IPRF.3SG

iˈdin

one.SG.M

ˈkanistro

basket.SG



my mother would cut them and put them in a basket.

ma mère les coupait et les mettait dans un panier.

και έκοβε η μάνα μου εκεί και έβαζε ένα *πανέρι*.

S24 stop écouter
ˈsetne ut tʃˈtire pet dni uˈnie naˈrastəxa sa naˈpravəxa po guˈʎæme

ˈsetne

after

ut

from

tʃˈtire

four

pet

five

dni

day.PL

uˈnie

DEM.DIST.PL

naˈrastə-x-a

grow.up.PFV-
IPRF-
3PL

sa=

REFL

naˈpravə-x-a

make.PFV-
IPRF-
3PL

po

more

guˈʎæm-e

big-
PL



After a few days, the worms would grow, they would get bigger.

Quelques jours plus tard, les vers grandissaient, ils devenaient plus grands.

Ύστερα από τέσσερις, πέντε μέρες εκείνα μεγάλωναν, γίνονταν πιό μεγάλα.

S25 stop écouter
ɟi ˈklavaʃe na dvæ ˈmʲasta ˈsetne i ˈklavaʃe na ˈtriste ˈmʲasta

ɟi=

ACC.3PL

ˈkla-va-ʃe

put-
IPFV-
IPRF.3SG

na

to

dvæ

two.N

ˈmʲast-a

place.N-
PL

ˈsetne

after

i=

ACC.3PL

ˈkla-va-ʃe

put-
IPFV-
IPRF.3SG

na

to

ˈtriste

three.PL

ˈmʲast-a

place.N-
PL



She would put them in two or three different places.

Elle en mettait à deux ou trois endoits différents

Τα έβαζε σε δύο μέρη, ύστερα τα έβαζε σε τρία μέρη.

S26 stop écouter
ˈama ˈʝimaxme po ˈvice ˈsʲæme po ˈvice kuˈkuʎe

ˈama

if

ˈʝima-x-me

have-
IPRF-
1PL

po

PTL

ˈvice

more

ˈsʲæme

seed.SG.N

po

PTL

ˈvice

more

kuˈkuʎ-e

cocoon.M-
PL



If we had more eggs, we had more worms.

Si nous avions plus d'œufs, nous avions plus de chenilles

*Άμα* είχαμε πιο πολύ σπόρο, πιό πολλά *κουκούλια*

S27 stop écouter
udˈgore u ˈkәʃt-tə ˈklavaxme ud vo ˈkrai u uˈno ˈkrai ˈokolo ˈokolo çem uˈdol çem uˈdgore

udˈgore

up

u

at

ˈkәʃt-tə

house.SG.F-
ART.SG.F

ˈkla-va-x-me

put-
IPFV-
IPRF-
1PL

ud

from

vo

DEM.PROX.SG.N

ˈkrai

side.SG.M

u

at

uˈno

DEM.DIST.SG.N

ˈkrai

side.SG.M

ˈokolo

around

ˈokolo

around

çem

as.well.as

uˈdol

down

çem

as.well.as

uˈdgore

up



We would put some at the top of the house, here and there, downstairs and upstairs

nous en mettions en haut de la maison, ici et là, aussi bien en bas qu'en haut

πάνω στο σπίτι βάζαμε, σ'αυτό το μέρος, σ'εκείνο το μέρος, και κάτω, και πάνω,

S28 stop écouter
ˈkutu diˈvaɲa dvæ

ˈkutu

like

diˈvaɲ-a

divan.N (mult)-
PL

dvæ

two.N



like two divans

sur deux espèces de divans

σαν ντιβάνια δυό.

S29 stop écouter
i ˈklavaxme kalmoˈtie sa kaˈlam pleˈteɲe kalmoˈtie ˈtolko ʃiˈroce i ˈdləɟe dvæ ˈmetra

i

and

ˈkla-va-x-me

put-
IPFV-
IPRF-
1PL

kalmoˈtie

rose.tree.mat.PL

sa

with

kaˈlam

rose.branch.SG.M

pleˈteɲ-e

weaved.PTCP-
PL

kalmoˈtie

rose.tree.mat.PL

ˈtolko

that.much

ʃiˈroc-e

wide-
PL

i

and

ˈdləɟ-e

long-
PL

dvæ

two.N

ˈmetr-a

meter.N (mult)-
PL



and we would set out rose tree mats – woven wicker – wide like this and two meters long,

et nous mettions des tapis en osier - de rosiers tressé - larges comme ça et longs de deux mètres,

Και βάζαμε *καλαμωτές*, με *καλάμια* πλεγμένες, *καλαμωτές* τόσο φαρδιές και μακριές δυό μέτρα.

S30 stop écouter
i ˈklava(x)me tam ˈsetne ˈxodʲexme ˈsʲætʃixme ˈlista ut ˈmur-ta

i

and

ˈkla-va-(x)-me

put-
IPFV-
IPRF-
1PL

tam

there

ˈsetne

after

ˈxodʲe-x-me

go.IPFV-
IPRF-
1PL

ˈsʲætʃi-x-me

cut.IPFV-
IPRF-
1PL

ˈlist-a

leaf.M-
PL

ut

from

ˈmur-ta

mulberry.tree.SG.F-
ART.SG.F



we would put them there and would then go cut mulberry leaves

nous les mettions là et après nous allions couper des feuilles de mûrier

Τις βάζαμε εκεί, ύστερα πηγαίναμε κόβαμε φύλλα από τη *μουριά*

S31 stop écouter
ˈpәrtʃci-te ɟi ˈsʲætʃixme

ˈpәrtʃc-i-te

stick.F-
PL-
ART.PL

ɟi=

ACC.3PL

ˈsʲætʃi-x-me

cut.IPFV-
IPRF-
1PL



we would cut sticks

on coupait des bâtons,

τις βέργες τις κόβαμε

S32 stop écouter
i kaˈva ˈbʲaxa po ˈmalce ɟi ˈtʃinaxme ˈlista ˈlista

i

and

kaˈva

when

ˈbʲa-x-a

be.IPFV-
IPRF-
3PL

po

more

ˈmalc-e

little-
PL

ɟi=

ACC.3PL

ˈtʃina-x-me

do.IPFV-
IPRF-
1PL

ˈlist-a

leaf.M-
PL

ˈlist-a

leaf.M-
PL



when they were smaller, we would take the leaves off, one by one

quand ils étaient plus petits, nous les détachions feuille par feuille

και όταν ήταν πιό μικρά τις κάναμε φύλλα, φύλλα.

S33 stop écouter
ˈsetne ˈama naˈrastaxa po guˈʎeme ˈtsʲtaʎe

ˈsetne

after

ˈama

if

naˈrasta-x-a

grow.up.PFV-
IPRF-
3PL

po

more

guˈʎem-e

big-
PL

ˈtsʲtaʎ-e

branch (tur)-
PL



then, when they got bigger, we would put the whole branch in

après quand ils grandissaient, des branches plus grandes

Ύστερα *άμα* μεγάλωναν, πιό μεγάλα κλαδιά

S34 stop écouter
ˈama naˈrastaxa ˈsetne ˈmnogo i ˈfәrʎaxme taˈka

ˈama

if

naˈrasta-x-a

grow.up.PFV-
IPRF-
3PL

ˈsetne

after

ˈmnogo

very

i=

ACC.3PL

ˈfәrʎa-x-me

throw-
IPRF-
1PL

taˈka

like.this



if they grew a lot, we would throw them in like that,

s'ils grandissaient beaucoup nous les jetions comme ça

*άμα* μεγάλωναν ύστερα πολύ, τα ρίχναμε έτσι,

S35 stop écouter
kak ˈbʲaxa ˈprәtʃce ˈtsʲæle ˈprәtʃce

kak

how

ˈbʲa-x-a

be.IPFV-
IPRF-
3PL

ˈprәtʃc-e

stick.F-
PL

ˈtsʲæl-e

entire-
PL

ˈprәtʃc-e

stick.F-
PL



as they were, sticks, whole branches.

comme s'ils étaient des bâtons, des bâtons entiers.

όπως ήταν βέργες, ολόκληρες βέργες.

S36 stop écouter
aˈfu ˈgleda(x)me ˈoti ˈfaʒ da ˈrutʃat zaˈpirəxa

aˈfu

since

ˈgleda-(x)-me

watch.IPFV-
IPRF-
1PL

ˈoti

that

ˈfaʒ

seaze

da

PTL

ˈrutʃa-t

eat.IPFV-
3PL

zaˈpirə-x-a

stop.IPFV-
IPRF-
3PL



Then when we would watch the worms begin to eat, then they would stop,

Puis lorsque nous regardions les vers commencer à manger, ils s'arrêtaient,

*Αφού* βλέπαμε *ότι* αρχίζει να τρώνε, σταματούσαν

S37 stop écouter
da ni ˈrutʃexa ˈtolko ˈveʎe()

da

PTL

ni

NEG

ˈrutʃe-x-a

eat.IPFV-
IPRF-
3PL

ˈtolko

that.much

ˈveʎe()

say



they wouldn’t eat as much, so we would say:

ils ne mangeaient pas autant, alors nous nous disions :

να μη τρώνε τόσο, λέγαμε :

S38 stop écouter
tsæ zaˈpraxa tsæ ci ˈpoime da ˈbereme ˈbiʎek

tsæ

now

zaˈpra-x-a

stop.PFV-
AOR-
3PL

tsæ

now

ci=

PTL

ˈpoi-me

go.PFV-
1PL

da

PTL

ˈbere-me

gather.IPFV-
1PL

ˈbiʎek

grass



they have stopped, let’s go get leaves.

ils se sont arrêtés, maintenant nous allons ramasser des feuilles.

"Τώρα σταμάτησαν, τώρα θα πάμε να μαζέψουμε χόρτα."

S39 stop écouter
ˈbiʎek ˈberexme i gu ˈfәrʎaxme tam uˈdgore

ˈbiʎek

grass

ˈbere-x-me

gather.IPFV-
IPRF-
1PL

i

and

gu=

ACC.3SG.M

ˈfәrʎa-x-me

throw-
IPRF-
1PL

tam

there

uˈdgore

up



We would gather leaves and throw them on top.

On ramassait des feuilles et on en jetait par-dessus.

Μαζεύαμε χόρτα και τα ρίχναμε εκεί πάνω.

S40 stop écouter
i tia sa ˈbʲaxa ˈbubi-te ˈxodexa tam u ˈpravexa kuˈkuʎ-et

i

and

tia

DEM.MID.PL

sa=

REFL

ˈbʲa-x-a

be-
IPRF-
3PL

ˈbub-i-te

silkworm-
PL-
ART.PL

ˈxode-x-a

walk.IPFV-
IPRF-
3PL

tam

there

u=

ACC.3SG.M

ˈprave-x-a

make-
IPRF-
3PL

kuˈkuʎ-et

cocoon.SG.M-
ART.SG.M



And the worms would all gather around and would give the little ones.

Et les vers se rassemblaient tout autour et ils donnaient des chenilles.

Και αυτά γινόντουσαν, οι κάμπιες πήγαιναν εκεί, έφτιαχναν το *κουκούλι*.